Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

’Aadę́ę́’ yiłk’as daaní.

there-from cold.weather pl.3-say.NI

’Ashkii bi’éé’ hazhó’ó ’ayíyiishchid dóó ’ólta’ góne’ yah ’ííyá.

boy 3-shirt nicely 3-3-tuck.in.P and school into into 3-go.P

’Ashkii tó nílinígíi yiih dzółhaał.

boy water 3-be.NI-ÍGÍÍ 3-in 3-fall.O

’Ashkii tóógóó yigááł.

boy water-toward 3-walk.Prog
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

’Atiingi chidí léi’ yiiłtsą́.

road-at car INDEF 3-1-see.P

’Ayóo deesk’aazgo beeldléí ditánígíí biih násh’nah.

very cold-GO blanket 3-thick.NI-ÍGÍÍ 3-into 1-crawl.R

’Áłchíní bíighahí Red Bullgi ’ádaat’éhígíí deidlą́ągo shi’diił’á.

children all.sorts Red Bull-at pl-be.NI-ÍGÍÍ pl-3-3-drink.I.GO 1-3-bother.DI

Ayóo níyol.

very 3-wind.CI

Baa dahwiinít’ínígíí sh bééhodoozįįł nissin.

agenda 1-with 3-about-ho-find.out.F 3-1-want.NI

bik’ídadisoodiz

pl-3DO-2dpl-wrap.it.around.it.P

Ch’ééh jiyáán hastiin baa nahashniihgo ch’ééh ’ííł’įįd ’ahbínídą́ą́’.

watermelon man 3-from 3-1-buy.CI-GO tried in.vain 1-act.P morning-past

Dah nóóljííd lágo.

up 2-jump.O don’t

dajíí’aal

pl-3DO-4dpl-chew.it.P

Dá ák’ehdi shizhé’é bił nishishnish j́į́į́dą́ą́.

Plant.field-at 1-father with 3-1-worked.P today.past

deiidą́ą́’

pl-3DO-1dpl-eat.it.P

didiilyįh

3DO-1dpl-melt.it.F

Diné bikédaayahgi ʼooljééʼ hanábąsgo ʼashiiké nidahachíí jíní.

navajo-people 3-pl-land-at moon up.out-3-full.moon.R-GO boy-pl pl-3-birth.R 4-say.I

Ha'oodzi'ígíí doo shił ákót'ée da.

what.was.said-nom NEG 1-with thus-3-be.NI NEG.

Haaláyéé diitlʼééʼ ʼajiłhwosh.

caution this-night 4-sleep.I

hadíníilchał

3DO-1dpl-card.it.(as.in.wool).F

Haʼoodzíí’ binaashnish.

sentence 3-1-work.CI

Háadi si’ą́?

where-at 3-be.SRO.NP

Háísh yiską́ągo ’adoogis?

who-Q tomorrow 3-wash.F

joodlą́ą́’

3DO-4-drink.it.P

Kin bighą́ą́’dę́ę́’ hadah ’adzííłhaal ndi t’áadoo ’ádadénih da.

house 3-to-from down 1-tumble.P but NEG RFLX-1-hurt.P NEG

Naaltsoos bikáá’ na’aníshí bikáa’gi si’ą́.

book desk 3-on-at up 3-lie.SRO.SPN

Naʼazhǫǫshgóó dooʼáazhgo nihikééʼ ʼiih deeshwoł.

casino-to 2du-go.F-GO 2pl-follow 3-into 1-run.F

N hóóchįįd.

2-for ho-anger.P

nidasoolá

pl-3DO-2dpl-carry.a.ropelike.thing.around.P

Shichá si’ą́ągo ’iiłhaazh.

1-huddle 3-put-SPN-GO 1-sleep.P

Shimásání shicheii yich’į’ báhóóchįįd.

1-maternal.grandmother maternal.grandfather 3-to 3-for-3-anger.P

Shimá dóó shizhe’é ’éiyáhá Kin Łánígóó naazh’áázh.

1-mother and 1-father TOP building many-to 3-roundtrip.pl.SP

Shíni’ łą́ągo ’át’é.

1-mind a.lot-GO 3-be.NI

Sitsii’ ndeeshshoh léi’ tó ’anideizgiz lá.

1-hair 3-1-moist.F because water 3-turn.off.R DISC

T’ahádą́ą́’ niha’áłchiní ’ólta’di bá hada’didoołííł.

right.now 2pl-children school-at 3-for pl-2dpl-enroll.F

T’ahádą́ą́’ dah ’ayítł’óh.

before.thus up 3-2-loom.set.I

T’áá ’ákwíízhíní tó dah siyínígóó ’ałnánáshdááh.

every summer lake-toward again-1-go.R

T’áadoo hooyání łį́į́’ shidáagi ch’éltáál.

suddenly horse 1-front-at 3-bolt.P

T’áá ’aaí ’aníigo t’éiyá doo bikee’ saad si’ą́ą da.

truly 3-say.I-GO only NEG 3-behind word 3-sit.SPN NEG

Ted t’áá bí bichidí yóhósáahgo yishniih.

Ted just his 3-car 3-3-miss.I-GO 3-1-hear.I

Ted t’áá bí bichidí yóhósáahgo yishniih.

Ted just his 3-car 3-3-miss.I-GO 3-1-hear.I

Tł’éédą́ą́’ shį́į́ nida’a’nééhgóó nidadziskai.

last.night perhaps game-to pl-3-3-go.pl.P

Tł’ízí tł’oh deichózhígíí shił bééhózin.

goat grass pl-3-3-eat.leafy-ÍGÍÍ 1-with 3-about-3-know.NI

Wónáasdóó t’óó tsé’édin nihee deezhchííl.

so.then just overwhelm 1pl-with 3-snow.P

yik’ídéididis

pl-3DO-3dpl-wrap.it.around.it.I

yik’íididoodis

3DO-3-wrap.it.around.it.F

yiłhį́į́h

3DO-3-melt.it.(snow).I

Yootóodi níyáago shik’éí daostse’ laanaa nisin.

Santa.Fe-at 1-arrive.P-GO 1-relatives 3-1-see.O wish 1-want.CI

yíní’aal

3DO-2-chew.it.P

ʼDa’azhishgóó, sis łigaii shaʼ díílééł.

dance-to 1-go.F belt silver 1-borrow 3-lend.SFO.F