Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

ʼAshiiké ’éí ʼatsʼos bee ʼazhish biniiyé chahashʼoh ʼádeidoolííł.

boy-pl TOP feather 3-means-of dance 3-reason shade-house 3-3-pl-build.F

’Ahwééh bee yishdlį́hígíí bikáá’ ’adání bikáá’ dah yish’ááh.

coffee 3-with 3-1-drink.P-NOM table 3-on up 3-1-put.SRO.U

’Awéé’ dah sidá.

baby up 3-sit.SPN

’Ayóo łį́į́’ shił naalgeed di, ’ííshją́ą́shį́į́ díí łį́į́’ bik’i dah ńdaah!

very horse 1-with 3-buck.CI 3-2-say.NI lets.see this horse 3-on up 2-sit.I

’Átséétł’éédą́ą́’ lą’í nahoołtą́.

before-last.night many around-3-rain.P

’Ákót’éego ’i’íímas ’ájiił’įįh ni.

like.this-GO FOC twill 3-4-make.U EMPH

Baa tįįh náádiikah.

3-for achieve 1dpl-walk.pl.I

Béésh bee hane’é b nááshbał.

phone 3-with 1-whirl.Prog

Bįįh b da’doółdǫǫh.

deer 3-with pl-2dpl-shoot.O

Ch’é’étiingóó naanéhígíí shił bééhózin.

entrance-along 3-play.I-COMP 1-with 3-know.NI

Ch’óóshdą́ą́dą́ą́’ Bilagáanaa Bizaad doo diists’a’ da. K’ad ’éí t’áá shxǫǫ t’áá bee yáshti’.

formerly English neg 1-understand.I neg. Now TOP good.thing barely 3.with 1.speak-I

Chidí nidabinołtłáád.

car pl-3-2dpl-stop.I
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

Chidí t’ą́ą́’ nináníłbą́ą́z.

car just 3-1-reparked.R

dajiłbéézh

pl-3DO-4dpl-boil.it.I

daołbéézh

pl-3DO-2dpl-boil.it.I

deiidą́

pl-3DO-1dpl-eat.it.I

deiilbéézh

pl-3DO-1dpl-boil.it.I

deiit’aal

pl-3DO-1dpl-chew.it.P

Dibé bits’į́’ daodą́ą́’ lágo.

sheep 3-meat pl-3-1dpl-eat.O LÁGO

didadiiljeeh

pl-3DO-1dpl-start.fire.I

didínéeshkał

3DO-1-start.to.herd.them.(animals).F

Díí yihahígíí biyi’, háísh tówónaanígóó ch’aa deeyá?

this year.IGII within who overseas.GOO travel 3-going.F-Q

doohsį́į́ł

3DO-2dpl-eat.it.F

haníłchaad

3DO-2-card.it.(as.in.wool).I

Háadi lá dibé nidahaniih?

where-at Q sheep pl-3-pass-sell.CI

Háísh yiską́ągo ’adoogis?

who-Q tomorrow 3-wash.F

jidíníłkaad

3DO-4-start.to.herd.them.(animals).I

jiyą́

3DO-4-eat.it.I

jííłhį́į́’

3DO-4-melt.it.(snow).P

Kintah góyaa yishááł ńt’éé’ béeso ńdiiłtsooz

areal-down 1-go.Prog past money 3-1-pick.FFO.P

Mary ha’át’íí nayiisnii’?

Mary what 3-3-buy.P

Nahałtin ládą́ą́’ doo deesháał da.

3s-rain.I in.case NEG 1-go.F NEG

Nida’iilyéego ’áłt’ąą yiską́ągo ’índanááł doo.

pass.pay.I-go after.all tomorrow only.then 2-come.Prog future

nisélá

3DO-1-carry.a.ropelike.thing.around.P

niséłkáá’

3DO-1-investigate.it.P

Nizhónígo ’oo’ááł.

be.nice.NI-GO be.daytime.Prog

Nídeezidgo ’índa hoł ní’deeswod.

month-GO only.then 4-with 2-drive.back.F

NTUdi yee’ da’íídóółtah yéeni’ háajį́’goshį́į́ da daįįnóołta’.

NTU-at really pl-2dpl-attend.school.R contrary.to.assumption somewhere such.as pl-2dpl-study.P

Shimá bighangóó náshdáahgo łééchąą’í baná’ástso’.

1-mother 3-house-toward again-1-go-GO dog 3-again-1-feed.R

Shiyáázh shaa yógháah le’ nissingo sédá.

my.son 1-for 3-arrive.O hope 3-1-want.CI-GO 1-sit.I

Sitsóí ’ólta’góó dah diigháahgo ła’ béeso baa yish’ááh.

1-grandchild school-toward up 3-start.to.go.I-GO some money 3-to 3-1-give.SRO.U

T’áá ká ’ooshháásh.

neg 1-go.to.sleep.O

T’áá kintahdi ’ííyą́ą́’ nidi náá’áshdą́.

just town-at 1-eat.P but 3-1eat.R

Tséíłkéí nidaanéego dahonółne’ laanaa daniidzin.

teens pl-3pl-play.I-GO pl-3pl-win.O hope pl-3pl-think.P

woo’aal

3DO-2dpl-chew.it.P

wooshóó’

3DO-2dpl-brush/comb.it.P

Yadiizíníshą’ haa néelt’e’go nínízin?

can-Q how 3.many.N-GO 2-want.NI

yik’íideezdiz

3DO-3-wrap.it.around.it.P

yoodlą́ą́’

3DO-3-drink.it.P

yíní’aal

3DO-2-chew.it.P