Your search for the mode Neuter Imperfective (NI)
has returned 50 entries

’Asdzą́ą́ ’ayóo bi’éé’ nizhóní łeh.

woman very 3-clothes 3-beautiful.NI usually

’Ashkii chidí nímazígíí yoo'į́.

boy car 3-round.NI-NOM 3-3-see.Prog

’Ashkii nááh deeyáago ha’át’íí niłní?

boy pass.by 3-walk.P what 2-3-say.NI

’Ayóo łį́į́’ shił naalgeed di, ’ííshją́ą́shį́į́ díí łį́į́’ bik’i dah ńdaah!

very horse 1-with 3-buck.CI 3-2-say.NI lets.see this horse 3-on up 2-sit.I
listenloadingplaying

You said you’re good at riding broncos; let’s see you get on this horse!

’Iiná yinishdlą́ą́nígíí bee shitah yá’ahoot’ééh.

life 3-1-believe.NI-ÍGÍÍ 3-with 1-among 3s-be.good.NI

Ashkii biłyéé’.

boy 3-with ho-lazy.NI

Ch’é’étiingóó naanéhígíí shił bééhózin.

entrance-along 3-play.I-COMP 1-with 3-know.NI

Dichin nínízin ya’?

hungry 2-want.NI Q

Diné bikéyah bikáa’gi ndahonidzood yę́ędą́ą́’ Naatsis’áán hoolyégóó niha’áłchíní bił ’adahineet’į́į́’.

Navajo 3-land 3-on-at pl-areal-3-flee.pl.P past Navajo.Mountain areal-be.called.NI-to 1pl-children 3-with pl-1dpl-sneak.off.P

Diné nishłį́ndi Bilaagana bizaad t’éí bee yáshti’.

Navajo 1-be.NI but English language only 3-with 1-speak.I

Díí nanise’ hiná.

this plant 3-alive.NI

Díí éé’ shił nizhónígo nahideeshniih nisin nt’éé’ ’áko ndi ayóo ilį́į́ .

this clothing 1-with 3-like-GO 3-1-buy.F 1-think.Cl Past even then very 3-expensive Disc

Dlǫ́ǫ́’ da’diłhashgo baa ’ákonsin.

prairie.dog 3i-3-bite.I-GO 3-about 1-be.aware.NI

Doo bíighah da.

NEG 3-sufficient.NI NEG

Doo hanii kintahgóó díníyáa da nisin.

NEG contrary town-toward 2-start.go.P NEG 1-think.CI

Doo ndi dichin nizin da.

not.even 3.hunger-I.am.NI NEG

Dooládó’ dichin nisin da.

certainly hungry 1-want.N DA

Éí doo nihich’iyąąn ’át’ée da.

that NEG 1pl-food 3-be.NI NEG

Gohwééh nayiisnii’diísh b bééhózin?

coffee 3-3-buy.P-at-Q 3-with 3-know.NI

Ha’át’íí baa ’áłah ’aleeh jiní?

what 3-for meeting 4-say.NI

Ha’át’íísh neidiyoołnih nínízin?

who-Q 3-3-buy.F 2-think.NI

Ha'oodzi'ígíí doo shił ákót'ée da.

what.was.said-nom NEG 1-with thus-3-be.NI NEG.
listenloadingplaying

I do not agree with what was said.

Hashk’aan ’ayóo łikan nisin.

banana very 3-be.tasty 3-1-think.CI

Háidíígíísh neidiyoołnih nínízin?

which.one-ÍGÍÍ-Q 3-3-buy.F 2-think.NI

Hooghan ’adeeshłííł ndi tsineheeshjíí’ shee ’ádin.

hogan 1-build.F but lumber 1-with 3-none.NI

Hónáhoot’éhí ’índa ch’aa deeshááł nissin.

next.year until travel will.go.F 1-desire.

Kii Mósí bił yá’át’ééh.

Kii cat 3-with 3-good.NI

Kii mósí b yá’át’ééh.

Kii cat 3-with 3-be.good.NI
listenloadingplaying

Kii likes the cat.

Mexico hoolhédi hoostse’ laanaa.

Mexico areal-3-call.NI-NMLZ-at areal-1-see.O wish

Na’nízhoozhígóó shíni’.

Gallup-GÓÓ 1-mind

Naʼahóóhai nitsaa b hoo’aahgóó dóola dííyééł.

rodeo 3-big.NI 3-with areal-space.I-to bull 2-haul.F

Náá’íídéeshtah nisin doodago t’óó siláogóó deeshááł.

again-1-go.school.F 1-want or merely military-to 1-go.F

Neeznáadigóó ’oolkiłgo ’áłah ’aleeh daaní.

ten.at-toward time-GO meeting pl-4-say.NI

Nił hǫ́zhǫ́ǫ́sh doodaii’ doósh nił hózhǫ́ǫ da?

2-with-happy.NI-Q or neg-Q 2-with happy.NI neg

Shichidí t’ahdii yá’át’ééh, ’át’ah ’índa ła’ ninááhideeshnih.

1-car still 3-good.NI later one again-3-1-buy.F

Shimá ’atł’o bił bééhózin.

1-mother 3-weave.DI 3-with 3-3-know.CI
listenloadingplaying

My mother knows how to weave.

Shizhé'é ch’ah bítáa’jį’ da’deez’áhígíí b yá’át’ééh.

1-father hat 3-forehead extending-foward-ÍGÍÍ 3-with 3-be.good.NI

Shínaaí shíká ’adoolwoł nisin ńt’éé’ ’áłt’ąą t’áadoo níyáa da.

1-older.brother 1-for 3-run.F 1-want.NI but after.all NEG 3-come.sg.P NEG

Shoo, nahachagii t’óó ’ahayóí nihaanáá lá; ’áko shį́į́ baa ’ákodanosin dooleeł.

hey.look grasshopper merely many 1pl-to 3-migrate.P mirative then maybe 3-of 2pl-be.aware.NI FUT

Shí doo mósí sh yá'át'éeh da.

Kii cat 3-with 3-good.NI
listenloadingplaying

The cat is good with Kii.

T’áá shǫǫ da la’ da’adą́ądi diné bich’iiyą’ hólǫ́ǫ́ .

at.least such.as some restaurant-at Navajo 3-food 3-exist.NI DISC

T’óó la’ ajiłhosh.

contrary.to.appearances 4-sleep.NI

Ted ’éí NLA da’ólta’í ’ayóo dahayóígo yoodlą́.

Ted TOP NLA students very pl.3.be.able.I-GO 3-3-believe.NI

Tł’óo’di kǫ’ diltłi’ bikáa’gi chéch’il ła’ dináádísh’nííł.

outside-at fire 3-burn.NI 3-on-at oak some fire-again-3-1-move.PlO.I

Tʼóó baa yáhásin.

only 3-for 3-about-embarrasing.NI
listenloadingplaying

It is embarrassing.

Yéego ’ííníłta’, she’awéé’, ’áko nizhónígo ni’dííłtah.

really 2-study.NI 1-baby so well 2-graduate.F

Yáʼáhootʼéegi shighan.

areal-beautiful.NI-at 1-home
listenloadingplaying

I live in a good location.

ʼAtʼééd doo bzhǫ́ǫ da dooleeł.

girl NEG 3-with 3-happy.NI NEG 3-become.F

ʼAwéé chʼídeeldloʼ. ʼA’áshįįh daatsʼí nihee dahólǫ́.

baby 3-laugh.P Navajo.salt perhaps 2dpl-with pl-HO-exist.NI