An example search has returned 50 entries

#’Ashkii dibé yázhí binisé

boy sheep little 3-3-raise.CI

The boy is being raised by the lamb. 

’Asdzą́ą́ ’ayóo bi’éé’ nizhóní łeh.

woman very 3-clothes 3-beautiful.NI usually

’Ashkii yázhí éí bimá kingóó yił yi’ash.

boy little TOP 3-mother store-to 3-with 3-walk.du.Prog

’Azháánee’ shi dibé hólǫ́ǫ ndi, dibé ła nahiideeshnih.

even.though my sheep 3-exist.NI sheep one 1-buy.F

’Áádóó haa hóót’įįd?

and.then how ho-happened.P

’Eii łééchą̨ą’í t’áá ’áko taah yilwo’.

that dog immediately water.into 3-run.U
listenloadingplaying

The dog immediately runs into the water. 

’Ólta’di ’áłchíní binaashii sédáago ’ííníshta’.

school-at children 3-across.from 1-sit.SNP 3-read.NI

’Ííyolgo doo 'íits’a’í da.

wind -3-GO NEG hear-3.P
listenloadingplaying

There was a lull after the wind storm.

Amá k’adee’ neeshch’íí nidahidíídla ní jiní.

pas-mother now piñon 3-1dpl-pick.F 3-say 3-it.is.said
listenloadingplaying

A mother once said, now is a good time to pick piñons.

Ashkii bił hóyéé’.

boy 3-with ho-lazy.NI

Ałk’idą́ą́’ ’éiyá naadą́ą́’ ’ayóo k’éédadiilyééh ńt’éé’. Díísh jį́įdi ’éiyá kindi nidahaniih.

long.ago TOP corn very pl-3-1dpl-plant.R past | this day-at TOP store-at pl-3-pass-buy.CI
listenloadingplaying

Long ago, we planted corn. Now, corn is bought at the store. 

Bini’ íídeeshtah doodago ’éiyá yóó’ ’adeeshwoł.

let will-1-school or only away 1-off-run.P

Ch’iyáán bá hooghandi béeso bideená naashnish.

food.store-at money 3-in-exchange.for 1-work.CI

dadiilyį́į́h

pl-3DO-1dpl-melt.it.I

Dá ák’ehdi shizhé’é bił nishishnish j́į́į́dą́ą́.

Plant.field-at 1-father with 3-1-worked.P today.past

deididoołhįh

pl-3DO-3dpl-melt.it.F

deiilyį́į́’

pl-3DO-1dpl-melt.it.(snow).P

deiilzhóóh

pl-3DO-1dpl-brush/comb.it.I

deishóóh

pl-3DO-3dpl-brush/comb.it.I

didiiljeeh

3DO-1dpl-start.fire.I

didííłjéé’

3DO-1-start.fire.P

Diné k'ehjí yáti' shił bééhózin.

Navajo way speech 1-with 3-ho-know.CI
listenloadingplaying

I know how to speak Navajo.

Dlǫ́ǫ́’ hwiiłhashgo bik’e’ashch’íí’go baa ’ákonsin.

prairie.dog 3a-3-bite.I-GO 3-be.painful.P-GO 3-about 1-be.aware.NI
listenloadingplaying

I know that it is painful when prairie dogs bite.

Ha’át’íísh doone’é nílį́?

what-Q clan 2-be.NI

hajííłgizh

3DO-4-cut.it.out.P

Háí shą’ ’ałhosh?

who Q 3-sleep.I

jishóóh

3DO-4-brush/comb.it.I

jííshóó’

3DO-4-brush/comb.it.P

K'ad kódi daʼdiidį́į́ł.

now here-at pl-1dpl-eat.F
listenloadingplaying

Letʼs eat here, now.

Mósísh nił ya’át’ééh?

cat-Q 2-with 3-be.good.NI
listenloadingplaying

Do you like the cat?

Na’nízhoozhígóó náádínídzáago háadish ’adeeshį́į́ł nínízin?

Gallup-toward again-2-go.R-GO where-Q 1-eat-F 2-want.NI

Na’nízhoozhígóó shíni’.

Gallup-GÓÓ 1-mind

I’d like to go to Gallup.

Ná’oolkiłí sits’ą́ą́’ tanáóó’nił lágo!

watch 1-away 3-1-take.apart.O don’t

Neezdáago ’índa yiyííłtsą́.

3-sit.P-Comp only.then 3-3-see.P

Nideilnish dooleeł jiní.

pl-3-work.CI it-will-be hearsay

I heard we have work to do.

Nitsilí ’abínígo tóógóó łį́į́łchíí’ bił ’ałnánáldlosh łeh.

2-brother morning-GO water-to horse-red 3-with 3-go.R usually

Nizhónígo ha’íí’ą́ yę́ędą́ą́’ ts’íiłgo da’ségis.

beautiful sunrise past quickly pl-3-1-wash.P

Nídeezidgo ’índa hoł ní’deeswod.

month-GO only.then 4-with 2-drive.back.F

Shidibé ’ąą’ dinót’į́į́ł laanaa ch’ééh nisin.

1-sheep expanse 3-increase.O wish in.vain 1-want.CI

Shimá dóó shizhé’é bił dibé dóó tł’ízí ta’nda’díígish nt’éé’.

1-mom and 1-dad 3-with sheep and goats 3-pl.shear.I past

Shił hodiik’ąąʼ.

1-with ho-start-restless.P

Shí hanii t’éiyá Naasht’ézhí bizaad shił bééhózin.

I contrary only English 3-language 1-with 3-know.P

Shį́įgo dooládó’ deesdoi da lá, Hoozdodi!

summer-go certainly hot.SPN DA DISC Phoenix-at

Ted t’áá bí bichidí yóhósáahgo yishniih.

Ted just his 3-car 3-3-miss.I-GO 3-1-hear.I

Tódilchxoshí wóshdlą́ą́ʼ laanaa.

soda 3-1-drink.O 1-hope.
listenloadingplaying

I am wishing for a soda. 

Tótaʼdi doo shił yáʼáhooshǫ̨́ǫ da.

Farmington-at NEG areal-beautiful.NI NEG
listenloadingplaying

I dislike Farmington.

Willem ’éí Britney łikaní t’óó ’ahayóigo yiyííyą́ą’go yoodlą́.

Willem TOP Britney candy just a.lot 3-3-eat.P-GO 3-3-believe.NI
listenloadingplaying

Willem believes that Britney ate a lot of candy.

Wóláchíí’ tsés’ná yishish.

ant bee 3-3-sting.P
listenloadingplaying

The ant stung the bee. 

yik’íideezdiz

3DO-3-wrap.it.around.it.P

Yootóodi níyáago shik’éí daostse’ laanaa nisin.

Santa.Fe-at 1-arrive.P-GO 1-relatives 3-1-see.O wish 1-want.CI