An example search has returned 50 entries
’Aghaa’ daołgááh.
wool pl-3-2dpl-make.white.I’Aghaa’ hooghan góne’ shijool.
wool house inside 3-lie.NCM.SPN’Atiingi chidí léi’ yiiłtsą́.
road-at car INDEF 3-1-see.P’Ayóo łį́į́’ shił naalgeed diní, ’ííshją́ą́shį́į́ díí łį́į́’ bik’i dah ńdaah!
very horse 1-with 3-buck.CI 3-2-say.NI lets.see this horse 3-on up 2-sit.I’Ííshją́ą́ shį́į́ díí ’atoo’ béésh bii’ kǫ’í bikáá’ dah séką́.
certainly perhaps this stew stove 3-on up 3-1-put.OC.P’Ooljéé’ hanáníbąsgo Diné bikédaayahgi ’ashiiké nidahachíí jiní.
moon up.out-3-full.moon.R-GO navajo.people 3-pl-land-at boy-pl pl-3-birth.R 4-say.I’Óshą́ą́’ laanaa’ dichin shi’niiłxį́.
1-eat.O wish hunger 1-3-kill.IAshkii tł’óodi naashné ni. Nit’éé’ bimá aní k’adee’ ’aadéé’ chiíłtsxóoí yilwoł.
boy outside-at 1-play.IP 3-say. past 3-mother 3-say.IP now there-from vehicle-yellow-NMZ 3-moving.fast.FBini’ íídeeshtah doodago ’éiyá yóó’ ’adeeshwoł.
let will-1-school or only away 1-off-run.PCh’iyáán bá hooghandi béeso bideená naashnish.
food.store-at money 3-in-exchange.for 1-work.CIChidí ’anáshdlééh, háálá doo naalnish da.
car 3-1-repair.I because NEG 3-work.I NEGChidí bits’ą́ą́’ niiltłago t’óó yíyooyił.
car 3-from 3-stop.P-GO just 3-3-push.ProgChidí na’na’í łęęzh yíyooyił.
tractor dirt 3-3-push.ProgDá ák’ehdi shizhé’é bił nishishnish j́į́į́dą́ą́.
Plant.field-at 1-father with 3-1-worked.P today.pastdidínííłkał
3DO-2-start.to.herd.them.(animals).FDziłghą́ą́’í bizaad doo shił bééhózin da.
White.Mountain.Apache-NOM 3-language NEG 1-with 3-ho-know.CI NEGHaa’íyee’ shinááł Diné bizaad bíhwiidííł’aał.
lets.see 2-1-watch.Prog Navajo language 3-2-learn.FHaalá tʼáá ʼéiyá yinílyée ni’?
how-Q just TOP 2-name.NI rememberHaashíyee’ shimá bidzi’ izí shił doolwoł hait’éego dilwo’.
try.and.find.out 1-mother bicycle 1-with pas-moving.fast.F 3-1-try.F 3-run.hadoołtééł
3DO-2dpl-carry.him/her.up.out.of.something.Fjishbéézh
3DO-4-boil.it.Pjoodlą́ą́’
3DO-4-drink.it.Pneilé
3DO-3-carry.a.ropelike.thing.around.INizhónígo ha’íí’ą́ yę́ędą́ą́’ ts’íiłgo da’ségis.
beautiful sunrise past quickly pl-3-1-wash.PNíwe, bíni’dii ’ałwosh!
stop 3-let 3-sleep.INízhánee’ saabiihi’níłí bóhwiinił’ą́ą́’.
2-good.thing-NEE’ computer 3-2-learn.PShi’éé’ kin bikáá’dóó hadah (or bidah, ’adah) ’ahé’ah.
1-clothes house 3-on-from areal-downward 3-1-toss.FFO.PShiye’ bicheii yi’ká ’análwo’dooleeł biniiyé ba’niłtį́į́́ nt’éé’ sits’ą́ą́’ yił nikidíńiit’ą́ą́zh.
1-son 3-grand.father for 3-1-help.F for 3-loan for 1-away with 2-dpl.walk.PShí ’éí doo shił bééhozin da nít’éé’.
1-possessive TOP NEG 3-3-knowledge.CI NEG pastT’ah doo ashą́ą da.
not.yet 1-eat.I NEGT’ah doo la’ nimá bich’į’ dínáah da.
still NEG surprise 2-mother 3-toward 2-go.I NEGT’áá ’aaníí ’aníigo t’éiyá doo bikee’ saad si’ą́ą da.
truly 3-say.I-GO only NEG 3-behind word 3-sit.SPN NEG
listen
If he’s telling the truth there will be nothing to say about it later.
bookmark- t’éiyá onlyfind in Navajo Adverb Lexicon
- t’áá ’aaníí trulyfind in Navajo Adverb Lexicon
- Imperfective (I) (∅, ni, si, yi-∅)
- doo expresses negationfind in Navajo Particle Lexicon
- -kéé’ behind, followingfind in Navajo Postposition Lexicon
- Si-Perfective Neuter (SPN)
- da expresses negationfind in Navajo Particle Lexicon




