An example search has returned 100 entries

aaq’a’

listenloadingplaying

[ʔa:.’ɢaʔ ] sustantivo night

(Spanish) noche

aj pa chee’

[ʔaχ pa tʃ͡e:ʔ] sustantivo Prisoner

(Spanish) Preso

ajpayab’al

[ʔaχ.pa.ja.’ɓal̥] sustantivo Servant, paid laborer

(Spanish) Mozo

ajq’ojoomaa’

[ʔaχ.ʛo.χo:.’ma:ʔ] sustantivo Marimba players

(Spanish) Marimberos

alaaneem

[ʔa.la:.’ne:m] verbo intransitivo give birth

(Spanish) dar a luz

aq’omaaneem chi re xib’en rii’iil

[ʔa.ʛo.ma.’ne:m tʃ͡i re ʃi.’ɓen riʔ.’i:l̥] verbo To cure of fright-related illness

(Spanish) Curar de susto

ati’t

listenloadingplaying

[ʔa.’tiʔth] sustantivo mother’s mother

(Spanish) abuela materna

ayooniil

[ʔa.jo:.’ni:l̥] adjetivo alone

(Spanish) a solas-

b’ajan/ naq q’iij

listenloadingplaying

[ɓa.’χan /naq ʛi:χ] adverbio de tiempo when

(Spanish) cuando

b’ajlam

listenloadingplaying

[ɓaχ.’lam] sustantivo tiger

(Spanish) tigre

b’ayich’ooy

listenloadingplaying

[ɓa.ji.’tʃ͡’o:j۪ ] sustantivo rat

(Spanish) rata

Example: nimach’ooy

b’eey

listenloadingplaying

[ɓe:j۪] sustantivo path

(Spanish) camino

b’iix

listenloadingplaying

[ɓi:ʃ] sustantivo song

(Spanish) canción

b’ixaaneem

listenloadingplaying

[ɓi.ʃa:.’ne:m] verbo transitivo sing

(Spanish) cantar

ch’a’ooj

listenloadingplaying

[tʃ͡ ’aʔ.’o:χ] verbo transitivo fight

(Spanish) pelear

ch’ititee’

listenloadingplaying

[tʃ͡ ’i.ti.’te:ʔ] sustantivo mothers’ elder sister

(Spanish) tia (la hermana mayor de su madre)

ch’uu’ xuuti’

listenloadingplaying

[tʃ͡ ’u:ʔ ʃu.’tiʔ] frase he ate fish

(Spanish) él comió pescado

chajiineel

[tʃ͡a.χi.’ne:l̥] sustantivo watchman

(Spanish) guardián

chi ee ka’i’

[tʃ͡i e: kaʔ.’iʔ ] both

(Spanish) ambos, los dos-

chi jun taq tiij

[tʃ͡i χun taqh ti:χ] every

(Spanish) cada vez

chi ki jun junaal

[tʃ͡i ki χun χu.’nal̥] each one

(Spanish) cada uno-

chub’uchaq kaab’

[tʃ͡u.ɓu.’tʃ͡aqh ka:ɓ] sustantivo honeycomb

(Spanish) panal

chuq’uuj

listenloadingplaying

[tʃ͡u.’ʛu:χ] verbo transitivo stab

(Spanish) apuñalar

eeyaaj

listenloadingplaying

[ʔe:.’ja:χ ] sustantivo inalienable tooth

(Spanish) diente

ijkaq’a’

listenloadingplaying

[ʔiχ.kʲa.’ʛaʔ] adjetivo right

(Spanish) derecho

ikaan

listenloadingplaying

[ʔi.’kʲa:n] sustantivo mother’s younger brother

(Spanish) tio (el hermano menor de su madre)

ikaj

listenloadingplaying

[ʔi.’kʲaχ] sustantivo axe

(Spanish) hacha

imul

[ʔi.mul̥ ] sustantivo rabbit

(Spanish) conejo

ixk’aq

listenloadingplaying

[ʔiʃ.’kʲ’aqh ] sustantivo fingernail

(Spanish) uña

jaa’

listenloadingplaying

[χa:ʔ] pronombre he

(Spanish) él

Je’ee xekamisaani ja b’ajlam

[χeʔe: ʃe.ka.ma.sa.’ni χa ɓaχ.’lam] frase they killed the jaguar

(Spanish) ellos mataron el jaguar

je’ee’

listenloadingplaying

[χeʔ.’e:ʔ] pronombre they

(Spanish) ellos

jo’oo’

listenloadingplaying

[χoʔ.’o:ʔ] número five

(Spanish) cinco

josq’iineem

listenloadingplaying

[χos.ʛi.’ne:m] verbo transitivo wipe

(Spanish) limpiar

junaab’iir

listenloadingplaying

[χu.na:.’ɓi:r] adverbio de tiempo last year

(Spanish) el año pasado

junk’al lajuuj

listenloadingplaying

[χun.’k’al la.’χu:χ] número thirty

(Spanish) treinta

k’aqoj rii’iil

listenloadingplaying

[kʲ’a.qoχ riʔ.’i:l̥] verbo intransitivo jump

(Spanish) saltar

k’asleemaal

listenloadingplaying

[k’as.le:.’ma:l̥] verbo intransitivo live

(Spanish) vivir

k’axaaneem

listenloadingplaying

[k’a.ʃa.’ne:m] verbo transitivo listen to

(Spanish) escuchar

k’iy

listenloadingplaying

[k’ij۪ ] adjetivo many

(Spanish) muchos

k’ojlib’al kaminaq

[k’oχ.li.’ɓal̥ ka.mi.’naqʰ] sustantivo Grave

(Spanish) panteón, tumba, nicho

k’u’x

listenloadingplaying

[k’uʔʃ ] sustantivo heart

(Spanish) corazón

kaab’

listenloadingplaying

[ka:ɓ] sustantivo bee

(Spanish) abeja

Example: wanan

kaaj

listenloadingplaying

[ka:χ ] sustantivo generalmente no poseido sky

(Spanish) cielo

kab’lajuuj

listenloadingplaying

[kaɓ.la.’χu:χ] número twelve

(Spanish) doce

kamik

listenloadingplaying

[ka.’mikh] verbo intransitivo die

(Spanish) morir

kaq

listenloadingplaying

[kʲaqh ] adjetivo red

(Spanish) rojo

kaxlan aachi

[kaʃ.’lan ʔa:.’tʃ͡i] sustantivo non-indigenous man

(Spanish) ladino

kaxlan ixoq

[kaʃ.lan ʔi.’ʃoqʰ] sustantivo non-indigenous woman

(Spanish) Ladina

ki’koteemaal

listenloadingplaying

[ki.ko.te:.’ma:l̥] verbo intransitivo be happy

(Spanish) ser feliz

ma ti k’amak’a rajniim chuwaaq ja tz’i’

listenloadingplaying

[ma ti k’a.ma.’k’a raχ.’ni:m tʃ͡u.’wa:qh χa ts͡’iʔ ] frase tomorrow the dog will not run

(Spanish) mañana el perro no correrá

ma ti kik’amak’a kajniim ja tz’i’

listenloadingplaying

[ma ti ki.k’a.ma.k’a kaχ.ni:m χa ts͡’iʔ] frase the dogs are not running

(Spanish) los perros no corren (estan corriendo)

ma xk’amak’a ta rajniim ja tz’i’ iiwiir

[ma ʃk’amak’ata raχni:m χa ts͡’iʔ ʔibi:r] frase yesterday the dog did not run

(Spanish) ayer el perro no corrió

ma xutij ta ch’uu’

listenloadingplaying

[ma ʃu.tiχ.ta tʃ͡ ’u:ʔ] frase he did not eat fish

(Spanish) él no comió pescado

mama’

listenloadingplaying

[ma.’maʔ] sustantivo mother’s father

(Spanish) abuelo materno

maxko’l

[maʃ.’koʔl̥] too much

(Spanish) demasiado-

mokab’ajnikiil

listenloadingplaying

[mo.ka.ɓaχ.ni.’ki:l̥] sustantivo ethnic group

(Spanish) grupo étnico

Nab’iixaaj

[na.ɓi:.’ʃa:χ] verbo transitivo To sing (tv)

(Spanish) Cantarlo

naq

listenloadingplaying

[naqh] pronombre interrogativo what

(Spanish) ¿qué?

nima’aaj

[ni.maʔ.’a:χ] sustantivo bamboo

(Spanish) bambú

nimaq’iij

[ni.ma.’ʛi:χ] sustantivo fair

(Spanish) Feria

nimaq’iij

[ni.ma.’ʛi:χ] sustantivo party

(Spanish) Fiesta

nimatinaamit

[ni.ma.ti.na:.’mith] sustantivo City

(Spanish) Ciudad

nkik’amak’a’ kajniim ja tz’i’

listenloadingplaying

[nki.k’a.ma.’ka kaχ.’ni:m χa ts͡’iʔ] frase the dogs are running

(Spanish) los perros corren (estan corriendo)

nuk’amak’a’ rajniim

listenloadingplaying

[nu.k’a.ma.’k’aʔ raχ.’ni:m] frase he runs

(Spanish) él corre

nunimaal / waanaa’

listenloadingplaying

[nu.ni.’ma:l̥ / wa.’na:ʔ] sustantivo siempre poseido elder sister

(Spanish) hermana mayor

nuuchaaq’

listenloadingplaying

[nu:.’tʃ͡a:ʛ] sustantivo siempre poseido younger brother

(Spanish) hermano menor

ojoj

[ʔo.’χoχ] pronombre we (inclusivo)

(Spanish) nosotros (inclusivo)

pejteem

listenloadingplaying

[peχ.’te:m] verbo intransitivo come

(Spanish) venir

q’ayis chee’

listenloadingplaying

[ʛa.’jis tʃ͡e:ʔ] sustantivo plant

(Spanish) planta

qatziij

listenloadingplaying

[qa.’ts͡i:χ] adjetivo correct

(Spanish) correcto

raal chikop

[ra:l̥ tʃ͡i.’koph ] sustantivo pup

(Spanish) cachorro

rajtz’i’l

listenloadingplaying

[raχ.’ts͡’iʔl̥ ] adjetivo unripe

(Spanish) inmaduro

riij naquun

[ri:χ na.’qu:n] sustantivo flesh (fruit)

(Spanish) pulpa

rok’ooneem

listenloadingplaying

[ro.k’o:.’ne:m] verbo transitivo scratch

(Spanish) rascar

ruuyoon

[ru:.’jo:n] only, unique

(Spanish) único-

saasee’

listenloadingplaying

[sa:.’se:ʔ ] sustantivo liver

(Spanish) hígado

sanayii’

listenloadingplaying

[sa.na.’ji:ʔ ] sustantivo sand

(Spanish) arena

t’ijt’ojirisaaneem

listenloadingplaying

[t’iχ.t’o.ri.sa:’ne:m] verbo intransitivo freeze

(Spanish) congelarse

ti’xik

listenloadingplaying

[tiʔ.’ʃikh] verbo transitivo spill

(Spanish) derramarse

tz’ajneem

[ts͡’aχ.’ne:m] verbo transitivo To play (iv)

(Spanish) Jugar

tz’alam

[ts͡’a.’lam] sustantivo wood

(Spanish) madera

tz’atooj

listenloadingplaying

[ts͡’a.’to:χ] verbo transitivo see

(Spanish) ver

tz’ijte’l

[ts͡’iχ.’teʔl̥] sustantivo Red beans used by shamans

(Spanish) Palo pito que usan los guias espirituales para hacer consultas

tz’ikin

listenloadingplaying

[ts͡’i.’kin ] sustantivo bird

(Spanish) pájaro

tza’m

listenloadingplaying

[ts͡aʔm ] sustantivo nose

(Spanish) nariz

tzeb’eeneem

listenloadingplaying

[ts͡e.ɓe.’ne:m] verbo intransitivo laugh

(Spanish) reírse

utz

[ʔuts͡ ] adjetivo pretty

(Spanish) bonito-

Example: jab’el

waqxaqii’

listenloadingplaying

[waq.ʃa.’qi:ʔ] número eight

(Spanish) ocho

warab’al

[wa.ra.’ɓal̥] sustantivo Room

(Spanish) Posada, hospedaje

winaqii’

listenloadingplaying

[bi.na.’qi:ʔ] sustantivo people

(Spanish) personas

wiqol b’aaq

[bi.’qol̥ ɓa:qʰ] sustantivo Bone curer

(Spanish) Huesero

xanan

listenloadingplaying

[ʃa.’nan] sustantivo generalmente no poseido mosquito

(Spanish) zancudo

xerukamisaaj achi’ii’ ja b’ajlam

listenloadingplaying

[ʃe.ru.ka.mi.’sa:χ ʔa.’tʃ͡iʔ.’i:ʔ χa ɓaχ.’lam] frase the jaguar killed the men

(Spanish) el jaguar mató a los hombres

xerukamisaaj jar achi’ii’

[ʃe.ru.ka.mi.’sa:χ χar ʔa.’tʃ͡iʔ.’i:ʔ] frase he killed the men

(Spanish) él mató a los hombres

xib’en ri’iil

[ʃi.’ɓen riʔ.’i:l̥] sustantivo Fright, illness

(Spanish) Susto

xijk

listenloadingplaying

[ʃiχkʰ] sustantivo falcon

(Spanish) halcón

xikin

listenloadingplaying

[ʃi.’kin] sustantivo owl

(Spanish) búho

Example: tujkur

ximooj

listenloadingplaying

[ʃi.’mo:χ] verbo transitivo tie

(Spanish) amarrar

xk’amak’a’ rajniim iiwiir ja tz’i’

listenloadingplaying

[ʃk’a.ma.k’aʔ raχ.ni:m ʔi.’bi:r χa ts͡’iʔ] frase yesterday the dog ran

(Spanish) ayer el perro corrió