An example search has returned 100 entries

aal

listenloadingplaying

[ʔa:l̥] adjetivo heavy

(Spanish) pesado (que pesa)

aaq

listenloadingplaying

[ʔa:q] sustantivo pig

(Spanish) cerdo

Example: kuuch

achajiil

listenloadingplaying

[ʔa.tʃ͡a.’χi:l̥] sustantivo inalienable husband

(Spanish) esposo

aj ulewawinaq

[ʔaχ ʔu.’lewa bi.’na.qh] sustantivo indigenous

(Spanish) Indígena

ajpayab’al

[ʔaχ.pa.ja.’ɓal̥] sustantivo Servant, paid laborer

(Spanish) Mozo

ajq’ojoom

[ʔaχ.ʛo.’χo:m] sustantivo Musician

(Spanish) Músico

ajtijko’miineel

[ʔaχ.tiχ.koʔ.mi:.’ne:l̥] sustantivo farmer

(Spanish) persona que siembra milpa

alaxik

listenloadingplaying

[ʔa.la.’ʃikh] sustantivo sister

(Spanish) hermana

aq’omaxik

[ʔa.ʛo.ma.’ʃikʰ] verbo To cure

(Spanish) Curarlo

aq’oom

[ʔa.’ʛo:m] sustantivo Medicine

(Spanish) Medicina, remedio

atat

listenloadingplaying

[ʔa.’teth] pronombre you (singular)

(Spanish) tú / vos / usted (singular)

b’aar chi ri’

listenloadingplaying

[ɓa:r tʃ͡i riʔ] Adverbio de lugar where

(Spanish) donde

b’ajnikiil

[ɓaχ.ni.’ki:l̥] sustantivo Religious custom

(Spanish) Costumbre

b’eey

listenloadingplaying

[ɓe:j۪] sustantivo path

(Spanish) camino

b’ixaaneem

listenloadingplaying

[ɓi.ʃa:.’ne:m] verbo transitivo sing

(Spanish) cantar

ch’aqiineem

listenloadingplaying

[tʃ͡’a.qi:.’ne:m] verbo transitivo pull

(Spanish) tirar

chajiineel

[tʃ͡a.χi.’ne:l̥] sustantivo watchman

(Spanish) guardián

chayooj

listenloadingplaying

[tʃ͡a.’jo:χ] verbo transitivo cut

(Spanish) cortar

cholontziij

listenloadingplaying

[tʃ͡ ol̥ .’ts͡i:χ] sustantivo story

(Spanish) cuento

chujt

listenloadingplaying

[tʃ͡uχth ] sustantivo bedbug

(Spanish) chinche

ijkaq’a’

listenloadingplaying

[ʔiχ.kʲa.’ʛaʔ] adjetivo right

(Spanish) derecho

ikaan

listenloadingplaying

[ʔi.’kʲa:n] sustantivo father’s elder brother

(Spanish) tio (el hermano mayor de su padre)

ikaan

listenloadingplaying

[ʔi.’kʲa:n] sustantivo mother’s younger brother

(Spanish) tio (el hermano menor de su madre)

ixkon

listenloadingplaying

[ʔiʃ.’kon] adjetivo left

(Spanish) izquierda

ixoq

listenloadingplaying

[ʔi.’ʃoqh] sustantivo woman

(Spanish) mujer

ja waari’

listenloadingplaying

[χa wa:.’riʔ] demostrativo this

(Spanish) esto / esta

jaa le’

listenloadingplaying

[χa: leʔ] demostrativo that

(Spanish) aquél / aquella

ji’oneel

[χiʔ.o.’ne:l̥] sustantivo fertility massager

(Spanish) Sobadora

jo’oo’

listenloadingplaying

[χoʔ.’o:ʔ] número five

(Spanish) cinco

junk’al lajuuj

listenloadingplaying

[χun.’k’al la.’χu:χ] número thirty

(Spanish) treinta

juyub’al kuuch

[χu.ju.’ɓal̥ ku:tʃ͡ ] sustantivo boar

(Spanish) jabalí

k’axaaneem

listenloadingplaying

[k’a.ʃa.’ne:m] verbo transitivo listen to

(Spanish) escuchar

k’olok’ik q’ojmab’al

[k’o.lo.’k’ikh ʛox.ma.’ɓal̥] sustantivo Pipes on marimba

(Spanish) Bolillo de marimba

k’u’xulaaxeel

adjetivo Blessed

(Spanish) Bendito (de haber recibido la bendición)

kaab’

listenloadingplaying

[ka:ɓ] sustantivo bee

(Spanish) abeja

Example: wanan

kajuleew

[ka.χu.’le:f] sustantivo world

(Spanish) Mundo

kamisab’al chikop

[ka.mi.sa.’ɓal̥ tʃ͡i.’kopʰ] sustantivo Slaughterhouse

(Spanish) Rastro, donde se mata animales

kaxlan aachi

[kaʃ.’lan ʔa:.’tʃ͡i] sustantivo non-indigenous man

(Spanish) ladino

keela’

[ke:.’laʔ] Adverbio de lugar there

(Spanish) allá

ko’li

listenloadingplaying

[koʔ.’li] adjetivo short

(Spanish) corto

loq’oq’ooneem

[lo.ʛo.ʛo.’ne:m] verbo To bless

(Spanish) Bendecirlo

ma k’o ta

[ma k’o ta] no one

(Spanish) nadie-

ma k’o ta

[ma k’o ta] nothing

(Spanish) nada-

ma xk’amak’a ta rajniim ja tz’i’ iiwiir

[ma ʃk’amak’ata raχni:m χa ts͡’iʔ ʔibi:r] frase yesterday the dog did not run

(Spanish) ayer el perro no corrió

mani’

listenloadingplaying

[ma.’niʔ] adverbio de negación not

(Spanish) no (futuro)

mix

listenloadingplaying

[miʃ] sustantivo cat

(Spanish) gato

muquli

listenloadingplaying

[mu.qu.’li] adjetivo bad weather sky

(Spanish) cielo de mal tiempo

naq

listenloadingplaying

[naqh] pronombre interrogativo what

(Spanish) ¿qué?

nkik’amak’a’ kajniim ja tz’i’

listenloadingplaying

[nki.k’a.ma.’ka kaχ.’ni:m χa ts͡’iʔ] frase the dogs are running

(Spanish) los perros corren (estan corriendo)

ojeer taq k’ojlib’al

[ʔo.’χer taqh k’o.li.’ɓal̥] sustantivo Ruin

(Spanish) Ruina (templos Mayas)

paajik

[pa:.’χikh] verbo intransitivo fall

(Spanish) caer

pask’ayiineem

[pas.k’a.ji.’ne:m] verbo intransitivo turn

(Spanish) voltear / dar la vuelta

pejteem

listenloadingplaying

[peχ.’te:m] verbo intransitivo come

(Spanish) venir

poom

[po:m] sustantivo Incense

(Spanish) Copal para quemar, incienso

q’an

listenloadingplaying

[ɢan ] adjetivo yellow

(Spanish) amarillo

q’aq

listenloadingplaying

[ɢaqh] adjetivo black

(Spanish) negro

q’ayiis

listenloadingplaying

[ɢa.’ji:s ] sustantivo grass

(Spanish) pasto

q’ejqu’maal

[ʛeχ.quʔ.’ma:l̥ ] sustantivo obscurity

(Spanish) obscuridad, oscuridad

q’iij

listenloadingplaying

[ɢi:χ ] sustantivo day

(Spanish) día

q’ojoom

[ʛo.’χo:m] sustantivo Marimba

(Spanish) Marimba

qatziij

listenloadingplaying

[qa.’ts͡i:χ] adjetivo correct

(Spanish) correcto

qi’ooneem

listenloadingplaying

[qiʔo:.’ne:m] verbo transitivo rub

(Spanish) frotar

qupub’al

listenloadingplaying

[qu.pu.’ɓal̥] sustantivo knife

(Spanish) cuchillo

raal

listenloadingplaying

[ra:l̥] sustantivo siempre poseido son

(Spanish) hijo (de mujer)

riij naquun

[ri:χ na.’qu:n] sustantivo flesh (fruit)

(Spanish) pulpa

risimaal xamal

[ri.si.’ma:l̥ ʃa.’mal̥] sustantivo body hair

(Spanish) pelo de cuerpo

ronojeel

[ro.no.’χe:l̥] all, everything

(Spanish) todo-

ronojeel /

listenloadingplaying

[ro.no.’χe:l̥] sustantivo relacional all

(Spanish) todos

rujeey

listenloadingplaying

[ru.’χe:j۪ ] sustantivo siempre poseido tail

(Spanish) cola

rutz’umaal

listenloadingplaying

[ru.ts͡’u.’ma:l̥ ] sustantivo siempre poseido skin

(Spanish) piel humano

ruxaaq

listenloadingplaying

[ru.’ʃa:qh ] sustantivo siempre poseido leaf

(Spanish) hoja

saak’

listenloadingplaying

[sa:k’] sustantivo grasshopper

(Spanish) saltamontes

saasee’

listenloadingplaying

[sa:.’se:ʔ ] sustantivo liver

(Spanish) hígado

sanik

listenloadingplaying

[sa.’nikʰ] sustantivo ant

(Spanish) hormiga

saqmoloo’

listenloadingplaying

[saq.mo.’lo:ʔ ] sustantivo egg

(Spanish) huevo

saqooneem

listenloadingplaying

[sa.qo:.’ne:m ] verbo transitivo smell

(Spanish) oler

sib’

listenloadingplaying

[siɓ ] sustantivo generalmente no poseido smoke

(Spanish) humo

simaal

listenloadingplaying

[si.’ma:l̥ ] sustantivo siempre poseido feather

(Spanish) pluma

sipoojeem

[si.po.’χe:m] verbo intransitivo swell

(Spanish) hincharse

solooneem kuk’iin ajq’iijaa’

[so.lo:.’ne:m ku.’k’i:n aχɢixa:ʔ] verbo To consult witch a diviner

(Spanish) hacer consultas con los ajq’ij (para saber que enfermedad tiene)

tee’eej

listenloadingplaying

[te:ʔ.’e:χ] sustantivo inalienable mother

(Spanish) madre

tenten

[ten.’ten] sustantivo drum

(Spanish) Tambor (m)

ti’iij

[tiʔ.’i:χ ] sustantivo inalienable meat

(Spanish) carne

tz’atooj

[ts͡’a.’to:χ] verbo To give the evil eye

(Spanish) Ojear

tz’atooneem

listenloadingplaying

[ts͡’a.to:.’ne:m] verbo transitivo watch

(Spanish) ver

tz’ub’uleem

listenloadingplaying

[ts͡’u.ɓu.’le:m] verbo intransitivo sit

(Spanish) sentarse

tzalatzik

[ts͡a.la.’ts͡ikh] adjetivo twisted

(Spanish) torcido-

uleew

listenloadingplaying

[ʔu.le:f ] sustantivo earth

(Spanish) tierra

utz

listenloadingplaying

[ʔuts͡] adjetivo good

(Spanish) bueno

wa’iim

listenloadingplaying

[waʔ.’i:m] verbo transitivo eat

(Spanish) comer

waraaneem

[wa.ra:.’ne:m] sustantivo Wake

(Spanish) Velorio

xib’en ri’iil

listenloadingplaying

[ʃi.ɓen riʔ.’i:l̥] verbo intransitivo fear (v)

(Spanish) tener miedo (v)

xiixil

listenloadingplaying

[ʃi:.’ʃil̥] sustantivo cricket

(Spanish) grillo

xijk

listenloadingplaying

[ʃiχkʰ] sustantivo falcon

(Spanish) halcón

xijk

[ʃiχkh] sustantivo witch

(Spanish) Lechuza (bruja)

xik’aaneem

listenloadingplaying

[ʃi.k’a:.’ne:m] verbo intransitivo fly (v.)

(Spanish) volar (v.)

xikin

listenloadingplaying

[ʃi.’kin] sustantivo owl

(Spanish) búho

Example: tujkur

ximooj

listenloadingplaying

[ʃi.’mo:χ] verbo transitivo tie

(Spanish) amarrar

ya’oj ruuq’iij

[jaʔ.oχ ru:.’ʛi:χ] verbo To worship

(Spanish) Adorar

yawajik

listenloadingplaying

[ya.wa.’χikʰ] verbo intransitivo be ill

(Spanish) estar enfermo