Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

Ch’ééníshį́įgo náá’deeshtł’óół nissin.

return.summer.GO 1-again.weave.F 1-desire

’Aoo’, ’ashdladigóó ’oolkiłgo ’áádę́ę́’ sh ná’ílwod.

yes five-at-toward clock-GO there-from 1-with 3-return.P

’Ashkii t’áá shǫǫ ółta’ lá.

boy good.thing 3-learn.I DISC

’At’ééd t’áá ’áhánídi ’ółta’ ’éí biniinaa doo hah dah nídiidáah da.

girl just far-at school TOP 3-cause NEG quickly up start-3-go.I NEG

’Áádóó “shiba’ yílwoł”, ní ma’ii, jiní.

and.then 1-ahead 2-run.F 3-say.P coyote 4-say.P
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

’Éí lą́ą baa nitséskees nít’ę́ę́’.

that EMP 3-about 1-think.I past

At’ééd aní shí k’ad naalyéhé báhooghango déyá. Nit’éé’ bimá aní k’adee’ da’iigháásh.

girl 3-say.IP 1-now goods 3-for-home-GO directional-go. past 3-mother 3-say.IP now time-sleep.

Bee nahaldzoohí yah ’adíítį́į́ł. Da’ yah ’ííńtą́?

broom in 3-2-bring.F.SSO Q in 3.2.bring.P.SSO

Béésh hataałí t’áádoo de nídíłki’í.

radio NEG up 2-volume.turn.I-Í

bik’ídidoohdis

3DO-2dpl-wrap.it.around.it.F

bik’ídídis

3DO-2-wrap.it.around.it.I

bik’ízhdeezdiz

3DO-4-wrap.it.around.it.P

bíhoosh’aah

1-learn.it.I

Chaha’oh biyaagi ni’dííłbąs.

shade.house 3-under-at 2-drive.F

Chidí sits’ą́ą́’ hashtł’ish yiih yilwodgo t’áá ch’į́į́góó ch’ééh ’ííł’įįd.

car 1-from mud 3-into 3-go.P-GO failure in.vain 1-act.P

Chidí sits’ą́ą́’ hashtł’ish yiih yilwodgo t’áá ch’į́į́góó ch’ééh ’ííł’įįd.

car 1-from mud 3-into 3-go.P-GO failure in.vain 1-act.P

dadizhdínóołkał

pl-3DO-4dpl-start.to.herd.them.(animals).F

dajiyą́

pl-3DO-4dpl-eat.it.I

dazhdidoołhįh

pl-3DO-4dpl-melt.it.F

deidoołbish

pl-3DO-3dpl-boil.it.F

deiigish

pl-3DO-1dpl-make.one.cut.in.it.I

deiilzhóó’

pl-3DO-1dpl-brush/comb.it.P

deishbéézh

pl-3DO-3dpl-boil.it.P

didadidiiljah

pl-3DO-1dpl-start.fire.F

dideidiłjeeh

pl-3DO-3dpl-start.fire.I

didíníilkał

3DO-1dpl-start.to.herd.them.(animals).F

didííłhįh

3DO-2-melt.it.F

Doo ’áłah dadiidleeł da.

NEG together pl-1dpl-meet.pl.F NEG

Doo ’áłah deiidleeh da.

NEG together pl-1dpl-meet.pl.I NEG

Doo nídahiyoołnaah da.

neg pl-3-2dpl-resuscitate.I neg

dołhį́į́h

3DO-2dpl-melt.it.I

Ha’át’íísh nizhé’é nahideeshnih nízin.

what-Q 2-father 3-1-buy.F 3-want.NI

Haa’íyee’ díí chidí bikééji’ adeez’ahí hasht’e diilnííł.

lets.see this pickup.truck 3-1.pl-fix.F

hadííníłbįįd

3DO-2-fill.something.up.with.it.P

haidínóołchał

3DO-3-card.it.(as.in.wool).F

Háí shą’ ’ałhosh?

who Q 3-sleep.I

Háí shą’ b nanilnish?

who Q 3-with 2-work.I

Kin góne’ siié jiní.

house in 1dpl-sit.I DISC 4-say.I

Mexicogóó daashinyáa ni’.

Mexico-to was.it 2-go.I NI’

nisélá

3DO-1-carry.a.ropelike.thing.around.P

Shi’éé’ kin bikáá’dóó hadah (or bidah, ’adah) ’ahé’ah.

1-clothes house 3-on-from areal-downward 3-1-toss.FFO.P

Shichidí t’ahdii yá’át’ééh, ’át’ah ’índa ła’ ninááhideeshnih.

1-car still 3-good.NI later one again-3-1-buy.F

Shił dó’eeł!

1-with 3-float.O
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

Sisłigaií ’ayóo bik’i ni’dzidlaad.

concho.belt very 3-on 4-3-shiny.I

T’áá binaa naasháa dooleeł

just 3-nearby 1-walk.I FUTURE

Tł’éédą́ą́’ ni’shéłhaazh.

night-past 1-rest.P

Tł’óodi didíłjeeh.

outside 3-2-start.fire.I

yik’íididis

3DO-3-wrap.it.around.it.I

ʼAwéé chʼídeeldloʼ. ʼA’áshįįh daatsʼí nihee dahólǫ́.

baby 3-laugh.P Navajo.salt perhaps 2dpl-with pl-HO-exist.NI

ʼDa’azhishgóó, sis łigaii shaʼ díílééł.

dance-to 1-go.F belt silver 1-borrow 3-lend.SFO.F