Your search for the hoolzhishgi Perfective (P) (yi, ni, si, yi-∅)
biihidzóhí 50 entries
’At’ééd t’áá shǫǫ kinaasda’.
girl just good 3-puberty.P’Ałk’idą́ą́’ ch’iyáán ’ ádayiilaa léi’ ła’ ’ánáádeiilyaa.
long.ago food pl-3-3-make.P Indef. some again-pl-3-1dpl-make.P’Ałk’idą́ą́’ dahane’ yę́ę bíneeshdlį́įgo yíłta’.
long.ago pl-story past 3-1-admire.I-GO 3-1-read.P’Áádóó éí haa daadzaa?
and.then TOP what pl-3-do.Pbik’ídadisoodiz
pl-3DO-2dpl-wrap.it.around.it.Pbik’ídisoodiz
3DO-2dpl-wrap.it.around.it.PBéeso bá hooghan góne' saad hazlį́į́'.
bank inside words 3-pas-it.occured.PCh’iyáán ’íishłaa ’áádóó da’iidą́ą́’.
food 3-1-make.P CONJ 1Pl-eat.Pdadiilyį́į́’
pl-3DO-1dpl-melt.it.Pdajííyą́ą́’
pl-3DO-4dpl-eat.it.Pdajííłhį́į́’
pl-3DO-4dpl-melt.it.(snow).PDamóo yę́ędą́ą́’ dziłghą́ą́’dę́ę́’ shádí dóó ba’áłchíní bił ’adaashkai.
sunday past-time mountain top.of-from 1-elder.sister and 3-children 3-with downward-1-go.Pl.Pdaoo’aal
pl-3DO-2dpl-chew.it.Pdaoołhį́į́’
pl-3DO-2dpl-melt.it.(snow).Pdashoołbéézh
pl-3DO-2dpl-boil.it.Pdayííshóó’
pl-3DO-3dpl-brush/comb.it.Pdazhdííłhį́į́’
pl-3DO-4dpl-melt.it.Pdeiidlą́ą́’
pl-3DO-1dpl-drink.it.Pdidadiiljéé’
pl-3DO-1dpl-start.fire.Pdidadoołjéé’
pl-3DO-2dpl-start.fire.Pdiidííłjéé’
3DO-3-start.fire.Pdííníłhį́į́’
3DO-2-melt.it.Pdííłhį́į́’
3DO-1-melt.it.PDó’ísh t’ahdii nikee’ bii’ síní’eezísh łí?
DÓ’-Q still 2-shoe 3-in 2-have.on.P-Q ŁÍGohwééh nayiisnii’ídiísh bił bééhózin?
coffee 3-3-buy.P-at-Q 3-with 3-know.NI
’íísíníłts’ą́ą́’
bee ’ééhóziní
- ’Áhoodzaii’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- nahashniih buy, sell’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- -ísh enclitic for yes/no questionsNa’ídíkid bik’ídáahgi
- -di at’akéé’ si’ání zanoo’į́ bik’ídáahgi
- location
- -ił with’akéé’ si’ání zanoo’į́ bik’ídáahgi
- Neuter Imperfective (NI)’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- bééhózin there is knowledge’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
hadadéélbįįd
pl-3DO-1dpl-fill.something.up.with.it.Phadaniilchaad
pl-3DO-1dpl-card.it.(as.in.wool).Phadazhdééłbįįd
pl-3DO-4dpl-fill.something.up.with.it.Phadéélbįįd
3DO-1dpl-fill.something.up.with.it.Phazhnííłchaad
3DO-4-card.it.(as.in.wool).Phááłgizh
3DO-1-cut.it.out.PK’aa’ísh tsénaa ’aní’á biyaa doodago daats’í báhátis ’ayiist’oh?
arrow-Q bridge 3-under or perhaps 3-over 3-3-shot.PNa’ná’á biyaa góne’ dóó báhátis ’adiłt’oh.
bridge 3-under below and 3-across 3-3-shoot.PNáńsdzáago t’áá ’íídą́ą́’ ’ííníyą́ą’ dooleeł.
back-1-go.sg.P-GO just already INDEF-2-eat.P FUTneiskáá’
3DO-3-investigate.it.Pnidasiilkáá’
pl-3DO-1dpl-investigate.it.PNizhónígo saad ha’oodzíí’ ’áníléehgo bik’e’íłchí.
nicely word HO-speak.P 3-2-make.I-GO 3-2-write.INTUdi yee’ da’íídóółtah yéeni’ háajį́’goshį́į́ da daįįnóołta’.
NTU-at really pl-2dpl-attend.school.R contrary.to.assumption somewhere such.as pl-2dpl-study.P
’íísíníłts’ą́ą́’
bee ’ééhóziní
- -di at’akéé’ si’ání zanoo’į́ bik’ídáahgi
- yee’ really, in truth, very, extremely.find in Navajo Particle Lexicon
- ’Ánáhoot’įįhígíí’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- yę́ę, yéeni’ expresses a desirefind in Navajo Particle Lexicon
- da such things asfind in Navajo Particle Lexicon
- ’Áhoodzaii’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
Ńdíshchíí’ yáázhí bąąh hasis’na’go shił yaa ’ádzaa.
pine.tree little 3-on 1-climb.P-GO 1-with down 3-act.P
’íísíníłts’ą́ą́’
bee ’ééhóziní
- -ąąh on, beside’akéé’ si’ání zanoo’į́ bik’ídáahgi
- -ił with’akéé’ si’ání zanoo’į́ bik’ídáahgi
- accompaniment
- ’Áhoodzaii’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- haash’nééh climb up (on hands and knees)’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- ’Áhoodzaii’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- ’áshnééh act’áhát’íní hoolzhishgi bik’ídáahgi
- yaa down, downwardsaad ’át’éii zanoo’į́ bik’ídáahgi




