An example search has returned 50 entries

’Anishkeed, t’áá ká nóólk’oł.

2-3-photograph.I neg 2-blink.O

’Ashkii chidímazí yoo'į́.

boy car 3-3-see.Prog

The boy sees the car.

’Ashkii t’áá ’ádíláahęę’ nihił yah ’eelwod.

boy just annoyingly-past 1dpl-with into 3-go.P

’Ashkii tóógóó yigááł.

boy water-toward 3-walk.Prog
listenloadingplaying

The boy is going to the windmill.

’Áshįįh Bii’ Tóodi níyáago dził bąąh hanáádeesh’nah.

Salt.Lake.City-at 1-go.P-GO mountain 3-on again-1-climb.R
listenloadingplaying

When I go to Salt Lake, I will climb mountains again.

’Óshą́ą́’ laanaa’ dichin shi’niiłxį́.

1-eat.O wish hunger 1-3-kill.I
listenloadingplaying

I wish I could eat, I am very hungry.

'Atiingóó sh oolwoł nít’éé’ tó siyį́į’go shił ’ádzaa.

road-GOO 1-with 3-run-Prog past water 3-be.LPB.SPN-GO 1-with 3-do.P

I was driving on the road. I imagine water on the road.

Baa tįįh náádiikah.

3-for achieve 1dpl-walk.pl.I

Béeso bá hooghan góne’ shił ha’ashch’ą́ą́l dóó ’azéé’ííł’íní bił yah ’ííyá.

money 3-for building inside 1-with 3-go.up.as.elevator.P and doctor 3-with into 1-GO.P

dadołhį́į́h

pl-3DO-2dpl-melt.it.I

Damóo yę́ędą́ą́’ Yootóógóó niséyá.

Sunday past Santa.Fe-to 1-go.P

dazhdidoołhįh

pl-3DO-4dpl-melt.it.F

deiidlą́ą́’

pl-3DO-1dpl-drink.it.P

deitł’ó

pl-3DO-3dpl-weave.it.I

deiyą́

pl-3DO-3dpl-eat.it.I

dideidííłjéé’

pl-3DO-3dpl-start.fire.P

dididiiljah

3DO-1dpl-start.fire.F
listenloadingplaying

start fire, 1st person dual

Díí gohwééh doondó’ sido da!

this coffee not.even 3-hot.SPN NEG

Díísh niyázhí ’át’é?

this-Q 2-little.one 3-be.NI

Dlǫ́ǫ́’ hwiiłhashgo bik’e’ashch’íí’ígíí baa ’ákonsin.

prairie.dog 3a-3-bite.I-GO 3-be.painful.P-ÍGÍÍ 3-about 1-be.aware.NI

I am aware that prairie dog bites are painful.

Doo ńdeeshdááł da, háálá kwii doo shił yá’áhoot’éeh da.

NEG 1-return.F NEG because here NEG 1-with 3-good.NI NEG

Gah bik’ee’ taah yí’áhígóó ’eesbąs.

rabbit foot water 3-into1-drive.Prog
listenloadingplaying

I’m driving to Florida.

Haashíyee’ díí azee’dich’ii’ bíniitááh hait’éego dich’íí’.

try.and.find.out this chile-burnsr 3-2-try.IP how-GO spicy

hadaniilchaad

pl-3DO-1dpl-card.it.(as.in.wool).I

hadazhdoołtééł

pl-3DO-4dpl-carry.him/her.up.out.of.something.F
listenloadingplaying

carry him/her up out of something, 4th person plural

Hastiin łééchą́ą́’í tsinaalzhoodí bił déíshood.

man dogs 3-3-haul.sled.LPB.Prog
listenloadingplaying

The man is being pulled on a sled by the dogs.

Haʼoodz´íí’ binideiilnish.

sentence pl-3-1dpl-work.CI
listenloadingplaying

We (3) are working on Diné sentences.

Háidíígíísh neidiyoołnih nínízin?

which.one-ÍGÍÍ-Q 3-3-buy.F 2-think.NI

Háí dahoneesná, Kinłánídę́ę́’ ’Óola yee ’ádadójíhígíí doodago Gah Bikee’ Taah Yí’áhídę́ę́’ Hado yee ’ádadójíhígíí daats’í?

who pl-3-win.P Denver-from nugget 3-with RFLX-pl-4-call.NI-nom or Florida-from heat 3-with RFLX-pl-4-call.NI-nom perhaps

jiyą́

3DO-4-eat.it.I

Kʼadí! Tʼáadoo tʼóó ’ííyį́į̨́łí.

stop NEG just 2-eat.Prog-í

Nida’iilyéego ’áłt’ąą yiską́ągo ’índanááł doo.

pass.pay.I-go after.all tomorrow only.then 2-come.Prog future

nideeshłeeł

3DO-1-carry.a.ropelike.thing.around.F
listenloadingplaying

carry a ropelike thing around, 1st person singular

Nideilnish dooleeł jiní.

pl-3-work.CI it-will-be hearsay

I heard we have work to do.

Nimá sání bich’į́’ ch’iyáán ła’ dijááh.

2-grandmother 2-to food some start-3-2.take.PlO2.F

NTUdi yee’ da’íídóółtah yéeni’ háajį́’goshį́į́ da daįįnóołta’.

NTU-at really pl-2dpl-attend.school.R contrary.to.assumption somewhere such.as pl-2dpl-study.P

Níyol shidoołdąshgo nishwod.

wind 1-3-push.P 1-go.P
listenloadingplaying

I came with the wind pushing me along.

Shił bééhózin.

1-with 3-of-3-conceive

I know.

Shį́įhgo, doo haigo sin hadidii’áał da.

summer-GO, NEG winter-GO song start-2.sing.F NEG

Shoo, nahachagii t’óó ’ahayóí nihaanáá lá; ’áko shį́į́ baa ’ákodanosin dooleeł.

hey.look grasshopper merely many 1pl-to 3-migrate.P mirative then maybe 3-of 2pl-be.aware.NI FUT

Shí hanásdziih.

1 1-exhale.I
listenloadingplaying

I am exhaling.

T’áá hooshch’į’ déshnish.

suddenly 1-start.work.P

Tséíłkéí nidaanéego dahonółne’ laanaa daniidzin.

teens pl-3pl-play.I-GO pl-3pl-win.O hope pl-3pl-think.P
listenloadingplaying

We are wishing the teens would win their game.

Tsxį́įłgo łees’áán ’ádíílííł nimásání nihaa yighááh!

quickly tortilla 3-2-make.F 2.poss-mat.grandma-NOM 1.pl-to 3-come.F

yiishgish

3DO-1-make.one.cut.in.it.I

yik’ídeididoodis

pl-3DO-3dpl-wrap.it.around.it.F
listenloadingplaying

wrap it around it, 3rd person plural

yishdlą́ą́’

3DO-1-drink.it.P

Yiską́ągo łééchąą’í ’atsį’ yidooyį́į́ł.

tomorrow-GO dog meat 3-3-eat.F
listenloadingplaying

The dog will eat the meat tomorrow.