Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

’Áłtsé biba’ dooleeł ’áko shį́į́ ’índa nih dah adidoolwoł.

first 3.for will until then only 1.with start 3-drive.F

’Oółháásh lágo.

2-sleep.O don’t

Ániid ’iiyą́ą́’áko ndi t’ah dichin nisin.

recently 1-eat.P even then still 3-hungry 1-want.NI

’Áłah ’aleehgo ch’iyáán ’ádadiilnííł ’áko shį́į́ ’índa diné ndahidookah.

meeting-Comp food 3-1-Pl-make.F CONJ people 3-Pl.will-arrive.F

’Íídeeshwosh daats’í doodaii’ saad naalkaah bindeeshnish.

1-sleep.F maybe or word research 3-1-work.F

Asdzą́ą́ yázhí bichidí doondó’ naalnish da.

woman little 3-car not.even but 3-work.P NEG

bik’ídédiz

3DO-1-wrap.it.around.it.P

Bíni’dii ’awáalyaa sitį́.

3-let-stay jail 3-lay.SPN

Da’ dichin nínízin?

Q hungry 2-want.NI

dadíníilkaad

pl-3DO-1dpl-start.to.herd.them.(animals).I

Dah nóóljííd lágo.

up 2-jump.O don’t

dajitł’ó

pl-3DO-4dpl-weave.it.I

dajííłhį́į́’

pl-3DO-4dpl-melt.it.(snow).P

daooshóó’

pl-3DO-2dpl-brush/comb.it.P

dazhdiłhį́į́h

pl-3DO-4dpl-melt.it.I

dazhdííłhį́į́’

pl-3DO-4dpl-melt.it.P

deidooyį́į́ł

pl-3DO-3dpl-eat.it.F

deishbéézh

pl-3DO-3dpl-boil.it.P

deiyą́

pl-3DO-3dpl-eat.it.I

Dibé dził binaashii nanishkaad.

sheep hill 3-across.from 3-1-herd.CI

didadidoołjah

pl-3DO-2dpl-start.fire.F

Díí hooghan ’álnéehgi bee ła’ niidlį́į’go baa tįįh diikah.

this hogan 3-pass-make.I 3-with one 1dpl-be.NI-GO 3-about achieve 1du-take.on.pl.F
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

Díí yiską́ągo ’íídííłtah.

this tomorrow 3-2-read.F

díníshkaad

3DO-1-start.to.herd.them.(animals).I

Ha’át’íí neidiyoołnih nínízin?

who 3-3-buy.F 2-think.NI

hadanoołchaad

pl-3DO-2dpl-card.it.(as.in.wool).P

hadínéeshchał

3DO-1-card.it.(as.in.wool).F

haołgéésh

3DO-2dpl-cut.it.out.I

Háí shą’ b nanilnish?

who Q 3-with 2-work.I

Hodíínáá’ágo bááh dootł’izhí ła’ deeshį́į́ł.

after.a.while-GO bread blue some 1-eat.F

Hoozdohgóó daats’í deeshááł ’éí doodaii’ Be’eldííldahsínilgóó deeshááł.

Phoenix-toward maybe 1-walk.F or Albuquerque-toward 1-walk.F

Mósí ch’óółt’e’ lágo.

cat out-3-2-carry.O LÁGO

Nizhéʼé nilą́ąjįʼ yigáałgo bikééʼ yilwoł.

2-father 2-in.front-to 3-walk.Prog-GO 3-behind 2-run.Prog

Níléí dá’ák’ehdi ła’ joogááł.

there cornfield-at some 4-walk.Prog

Níwe, bíni’dii ’ałwosh!

stop 3-let 3-sleep.I

Shichidí t’ahdii yá’át’ééh, ’át’ah ’índa ła’ ninááhideeshnih.

1-car still 3-good.N later one again-3-1-buy.F

Shidá’í látsíní ’áyiilaa’ii’ yaa bił hoozhǫǫhgo bima yaa yinítą́.

1-uncle bracelet 3-make.P-and 3-3-happy.I 3-mother 3-3-give.P

Shilééchąą’í b na’nishkaadgo jooł b ’abíńjíshhałgo yikéé’ náádiilwo’.

1-dog 3-with 1-herd.CI ball 3-for 3-1-bat.R-GO 3-after 3-run.R

Shimá bighangóó shíni’ ńt’éé’ ch’ééhago shhoogéé’.

1-mother 3-home-to 1-desire.to.go past in.vain 1-go.P-GO 1-with ho-become.lazy.X

shíníłbéézh

3DO-2-boil.it.P

Sohodizingo t’áá ká nídoó’nééh lágo.

prayer-GO neg 2-get.up.O LÁGO

ín">T’áadoo ná’iilwoshí.

NEG 2-sleep.R

T’áá hooshch’į’ déshnish.

suddenly 1-start.work.P

T’áá ká ’ooshháásh.

neg 1-go.to.sleep.O

T’áádoo shich’į’ béésh nídiiłts’į́hí

NEG 1-to phone 2-call.R-Í

Tó lą’ígo nidlą́ ’áko bee nitah yá’áhoot’ééh dooleeł.

water many 3-2-drink.DI so 3-with 2-among pl-3-good.NI future

woo’aal

3DO-2dpl-chew.it.P

Yiską́ągo Na’nízhoozhídi háadish ’adeeshį́į́ł ninízin?

tomorrow Gallup-at where-Q 2-eat.F 2-want.CI

yíłhį́į́’

3DO-1-melt.it.(snow).P

ʼÉí hastiin naanish bichʼįʼ ’ádoolʼaad lá.

that man work 3-to 3-3-give.F DISC