Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

Hahodishdlaad.

3-start-1-outcry.I

’At’ééd ’awéé’ yiyiisįįh.

girl baby 3-3-stand.up.I
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

 

’Áłchíní bíighahí Red Bullgi ’ádaat’éhígíí deidlą́ągo shi’diił’á.

children all.sorts Red Bull-at pl-be.NI-ÍGÍÍ pl-3-3-drink.I.GO 1-3-bother.DI

Bįįh bił da’doółdǫǫh.

deer 3-with pl-2dpl-shoot.O

Bįįh bił da’doółdǫǫh.

deer 3-with pl-2dpl-shoot.O

Da’ k’ad daats’í ch’iyáán ’áníléehgo ná ’adazh’niiyą́ą́’?

Q now perhaps food 2-make.I-GO 2-for feast.happen

Da’ shééhonísin?

Q 1-2-know.NI

dashiilbéézh

pl-3DO-1dpl-boil.it.P

dazhdooyį́į́ł

pl-3DO-4dpl-eat.it.F

deiyííyą́ą́’

pl-3DO-3dpl-eat.it.P

Dichin nínízin ya’?

hungry 2-want.NI Q

didadiiljéé’

pl-3DO-1dpl-start.fire.P

dizhdidoołjah

3DO-4-start.fire.F

Díí hooghan ’álnéehgi bee ła’ niidlį́į’go baa tįįh diikah.

this hogan 3-pass-make.I 3-with one 1dpl-be.NI-GO 3-about achieve 1du-take.on.pl.F
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

 

Díí tł’éé’ t’áá ká dóola dá’ák’eólyeed lágo.

this night NEG bull into.field-3-run.O hope.not LÁGO

dooshą’ dó’ léi’ --- lá

Dooshą’ kót’éego áníléeh da lá.

ensure like.this 2-do.I DISC

Dziłgóó ’o’ooldee’ yę́ę ná’ooldah.

mountain-to 3-go.pl.P past 3-return.pl.I

Ha’át’íí bik’i dah sínídá?

what-Q 3-on up 2-sit.I

Haashíyee’ díí naak’ee sinilí biniitááh t’áá daats’í bee hoot’į́.

try.and.find.out this eyeglasses 3-2-try.IP just maybe 3-with area-pas-see.Prog.N

hadiiltééł

3DO-1dpl-carry.him/her.up.out.of.something.F

hadéélbįįd

3DO-1dpl-fill.something.up.with.it.P

hadíníilchał

3DO-1dpl-card.it.(as.in.wool).F

hadínííłchał

3DO-2-card.it.(as.in.wool).F

Halah doo bííghah jiztį́į da.

opposite.sibling NEG 3-beside 4-lay.O NEG

haniilchaad

3DO-1dpl-card.it.(as.in.wool).P

Hastiin łééchąą’í hainitá.

man dog 3-3.search.I
’íísíníłts’ą́ą́’loadingplaying

 

Háágóó lá Bíl doogááł nízin Jáan?

where-toward Q Bill 3-go.sg.F 3-want.CI John

Háí lá kintahgóó shił ’adoołbąs?

who-Q town-to 1-me 3-drive.F

jidiłhį́į́h

3DO-4-melt.it.I

Jó nił bééhozin shibéeso ’adingo

because 2-with 3-knowledge.CI 1-money 3-dwindle.CI-GO

Kodóó dah nohkeeh.

from.here up 2du-sit.I

Mary ha’át’íí yinízin?

Mary what 3-3-want.NI

neilé

3DO-3-carry.a.ropelike.thing.around.I

neizlá

3DO-3-carry.a.ropelike.thing.around.P

Nichxǫ’ aad ’át’éii">t’áadoo baa nánít’íní.

stop NEG 3-about 2-bother.I-Í

Nidahastą́ągo k’izh’dóle’ígi ’áhoot’é.

rain.P 4-plant.O.NOM areal-be.N

nisiilkáá’

3DO-1dpl-investigate.it.P

niyą́

3DO-2-eat.it.I

Shicheii béeso bideená naalnish.

1-grandfather money 3-exchange.for 3-work.I

Shilį́į́’ tł’aaká’ii dóó shilį́į́’ biyéél bił tsodizin ’íishłaa.

1-appaloosa and 1-horse 3-saddle 3-with prayer 3-1-make.P

Shínaaí shíká ’adoolwoł nisin ńt’éé’ ’áłt’ąą t’áadoo níyáa da.

1-older.brother 1-for 3-run.F 1-want.NI but after.all NEG 3-come.sg.P NEG

Sitsóóké da’ółta’go t’óó bik’iisdził.

1-grandchildren pl-school-GO just 3-1-support.Prog

Sohodizingo t’áá ká nídoó’nééh lágo.

prayer-GO neg 2-get.up.O LÁGO

T’áadoo béeso baa nishníłí bił ’aná’oolwod.

NEG money 3-for 3-1-lend.I 3-with 3-run.off.P

Tsxį́įłgo ni’éé’ biih ni’nééh.

hurry 2-clothes 3-into 2-crawl.I

wohsą́

3DO-2dpl-eat.it.I

wohtł’ó

3DO-2dpl-weave.it.I

Yéego náádeeyolgo gáagii ch’ééh nídiit’ááh.

very-GO again-3-windy.R-GO crow in.vain start-3-fly.I

“Níléí dził binaagóó ’ahééh hi’díníilchééł”, ní jiní ma’ii.

yonder.there mountain 3-around-GÓÓ around 2-du-run.F 3-say.P 4-say.P coyote