An example search has returned 50 entries

Jáan biʼdizhchínéejįʼ ʼanááyííłką́. Bá daʼdiidį́į́ł.

John 3-birth.past-up-to again-day.P 3-for 1pl-eat.F
listenloadingplaying

It is Johnʼs birthday. Let’s have a dinner for him.

’Áłahji’ tó dilchxoshí síníł’ą́ą dooleeł.

always water popping-Í 3-2-keep.SPN will.be.F
listenloadingplaying

Keep a soda at all times.

’Ííłta’ dóó ’iiłghaazh.

1-read.P CONJ 1-sleep.P

At’ééd na’abąąs yíhooł’ą́ą’go bimá yił ’oołbąs.

girl driving 3-3-learn.P-GO 3-mother 3-with 3-drive.Prog

Ałk’idą́ą́’ ’éiyá naadą́ą́’ ’ayóo k’éédadiilyééh ńt’éé’. K’ad ’éiyá naadą́ą́’ naalyéhé bá hooghan góne’ nidahaniih.

long.ago TOP corn very pl-3-1dpl-plant.R past | now TOP corn trading.post inside pl-3-pass-buy.CI

Beeldléí danołtsóós.

blanket pl-3-2dpl-bring.FFO.I

Ch’į́į́góó ch’ééh tádííyá.

fail in.vain 1-go.P

Ch’óóshdą́ą́dą́ą́’ Bilagáanaa Bizaad doo diists’a’ da. K’ad éí t’ááshxǫǫd t’áá bee yáshti’.

formerly English NEG 1-understand.I NEG | now TOP at.least just 3-with 1-speak.I

Chaha’oh biyaagi ni’dííłbąs.

shade.house 3-under-at 2-drive.F

dadínółkaad

pl-3DO-2dpl-start.to.herd.them.(animals).I

dayoodlą́ą́’

pl-3DO-3dpl-drink.it.P

dayííłhį́į́’

pl-3DO-3dpl-melt.it.(snow).P

Dá’ák’eh góyaa yishwoł.

cornfield down.that.way 1-run.Prog

dishhį́į́h

3DO-1-melt.it.I

Díí tł’éé’ ’índa hazhó’óó ’iideeshwosh.

this night only.then uninterrupted 1-sleep.F

Díí yiską́ągo ’íídííłtah.

this tomorrow 3-2-read.F

Doo ’áłah dadiidleeł da.

NEG together pl-1dpl-meet.pl.F NEG

Doo t’áá k’ad nich’i’ hasdzíí da.

do.not.want.to towards.you.pos 1-speak.P NEG

Doondó’ daatsaah da noolin.

not.even 3-sick.I NEG 3-resemble.NI

dooshą’ --- lá

Ha’at’iish náádaadi’ní?

what-Q again-pl-3-say.I

Hada’niłhosh le’!

up-pl-3-3-bubble.up.CI LE’
listenloadingplaying

Let water bubble forth!

hadaoołgizh

pl-3DO-2dpl-cut.it.out.P

hadííłtééł

3DO-2-carry.him/her.up.out.of.something.F

Háát’i’ le’!

up-3-extend.P LE’
listenloadingplaying

(Let my ears) stick up.

jidiłhį́į́h

3DO-4-melt.it.I

jidíníłkaad

3DO-4-start.to.herd.them.(animals).I

jiłhį́į́h

3DO-4-melt.it.(snow).I

Joe dóó Louise hataał.

Joe and Louise 3-sing.CI

K’ad shicheii bíká ’iishyeed.

now 1-grandfather 3-for 1-run.I

Na’ashǫ́’ii doo baa nijit’į́į́ da.

snake NEG 3-with 4-bother.O NEG
listenloadingplaying

Do not bother snakes.

Na’nízhoozhígóó deeyá, ya’?

Gallup-toward 2-go.sg.F Q

Naʼazhǫǫshgóó dooʼáazhgo nihikééʼ ʼiih deeshwoł.

casino-GÓÓ 2du-go.F-GO 2pl-behind 3-into 1-run.F

nidadiilyeeł

pl-3DO-1dpl-carry.a.ropelike.thing.around.F

niyą́

3DO-2-eat.it.I

Níwe, bíni’dii ’áyą́!

stop 3-let 3-3-eat.I
listenloadingplaying

Stop, let it eat!

Níwe, doo ch’il bikáá’ nijigháa da!

stop NEG plant 3-on 3-4-walk.I NEG
listenloadingplaying

Stop it, one does not walk on plants!

Níwe, t’óó bee nídinine’!

stop just 3-with 3-2-play.P
listenloadingplaying

Stop, you are just starting to play with it!

Níyolgo t’áá ’áko niishch’ił.

wind-GO immediately 3-blink.U
listenloadingplaying

When it’s windy, I usually blink.

néishjį́į́h

Iterative Mode: 1-become.black.R
listenloadingplaying

I will become black, get sunburned again and again

shiilbéézh

3DO-1dpl-boil.it.P

Shį́į́dą́ą́’ na’niiłkaadgo t’áá ’áháníjį’ ’adeeshch’iłgo bik’ee deelyiz.

listenloadingplaying

Last summer when we were out herding sheep a bolt of lightning struck nearby and gave us a startle.

T’áá ’ákwíízhíní tó dah siyínígóó ’ałnánáshdááh.

every summer lake-toward again-1-go.R

Tó dílchxoshí sits’ą́ą́’ wóódlą́ą́lágo.

soda 1-from 3-1-drink.O don’t
listenloadingplaying

I hope you don’t drink my soda.

Tł’óodi didíłjeeh.

outside 3-2-start.fire.I

yik’ídéididis

pl-3DO-3dpl-wrap.it.around.it.I

yiłbéézh

3DO-3-boil.it.I

yíní’aal

3DO-2-chew.it.P

yíłhį́į́’

3DO-1-melt.it.(snow).P

“Níléí dził binaagóó ’ahééh hi’díníilchééł”, ní jiní ma’ii.

yonder.there mountain 3-around-GÓÓ around 2-du-run.F 3-say.P 4-say.P coyote