An example search has returned 50 entries

’Atsį’ísh ’éí doodaii’ łóó’ísh nínízin?

meat-Q or fish-Q 3-2-want.NI

’Ałk’idą́ą́’ shimá b na’nishkaadgo ’aghaa’ yisdizígíí dibé yázhí yichíihgo yizénéíłt’ih.

long ago 1-mother 3-with SUP-1-herd.I-GO wool 3-spin.P-ígíí lamb 3-birth.P-GO 3-neck-around-3-tie.P

’Ííyą́ą́dóó bik’ijį’ tsinyaagi nétį́į́ dóó ’iiłhaazh.

1-eat.P and 3-after tree-under-at.spec 1-lie.down.P and 1-sleep.P

’Ólta’góó deínóhkááh.

school-toward pl-2dpl-go.pl.PROG

-k’i

At’ééd aní shí k’ad naalyéhé báhooghango déyá. Nit’éé’ bimá aní k’adee’ da’iigháásh.

girl 3-say.IP 1-now goods 3-for-home-GO directional-go. past 3-mother 3-say.IP now time-sleep.

Baa tįįh náádiikah.

3-for achieve 1dpl-walk.pl.I

bik’ídeediz

3DO-1dpl-wrap.it.around.it.P

bik’ídóhdis

3DO-2dpl-wrap.it.around.it.I

Bįįh b da’doółdǫǫh.

deer 3-with pl-2dpl-shoot.O

Ch’óóshdą́ą́dą́ą́’ Diné Bizaad naalkaah doo sh bééhózin da. K’ad éí t’áá shxǫǫd sh báá hózin.

formerly Navajo language research NEG 1-with 3-of ho-know.CI NEG | now TOP luckily 1-with 3-about-ho-know.CI

Daango k’ééda’dilyééh nt’éé’ t’áádoo k’ééda’diilyáa da.

spring-GO 3-plant.R past NEG 3-3-plant.P NEG

dadiidį́į́ł

pl-3DO-1dpl-eat.it.F

dayííshóó’

pl-3DO-3dpl-brush/comb.it.P

dayííłhį́į́’

pl-3DO-3dpl-melt.it.(snow).P

deeshį́į́ł

3DO-1-eat.it.F

deiyą́

pl-3DO-3dpl-eat.it.I

Dibé yah ánádanołkaad!

sheep inside semelit-pl-2pl-gather.R

diidííłjéé’

3DO-3-start.fire.P

Díkwíí jį́ shą’ nanilnish?

how.many Q days 2-work.I

Doo ’áłah deiidleeh da.

NEG together pl-1dpl-meet.pl.I NEG

Doo ’áłah diidleeł da.

NEG together pl-1dpl-meet.pl.F NEG

Doo t’áá k’ad nimasii yiyą́ą́ da.

do.not.want.to potatoes 1-eat.P NEG

Doo tó tsíídkáá’ dididííkáał da.

NEG water charcoal-on start-3-2-put.OC.F NEG

Gohwééh ła’ shaa níkaah.

coffee some 1-to 2-give.OC.I

hadadiiltééł

pl-3DO-1dpl-carry.him/her.up.out.of.something.F

Háí lá kintahgóó sh adoołbąs?

who-Q town-to 1-me 3-drive.F

jidíníłkaad

3DO-4-start.to.herd.them.(animals).I

Kintah góyaa yishááł ńt’éé’ béeso ńdiiłtsooz

areal-down 1-go.Prog past money 3-1-pick.FFO.P

Nichxǫ’ doo ájíníi da.

stop NEG 4-say.thus.NI NEG
listenloadingplaying

Stop, don’t say it!

nidajiskáá’

pl-3DO-4dpl-investigate.it.P

Níwe, doo mósí nidziłtseed da!

stop NEG cat 3-4-kill.I NEG
listenloadingplaying

Stop, one should not kill cats!

Níwe, doo tł’ée’go ’ízdísooł da!

stop NEG outside-GO 4-whistle.I NEG
listenloadingplaying

Stop, one does not whistle at night!

Níwe, k’ídíítih!

stop 3-2-break.SSO.I
listenloadingplaying

Stop, you're going to break it!

Níwo’jį’ nídiidááh.

move-to 2-get.up.I
listenloadingplaying

Go and get up.

Níyolgo t’áá ’áko niishch’ił.

wind-GO immediately 3-blink.U
listenloadingplaying

When it’s windy, I usually blink.

Náhíínááłgo yadiizíní niłjizh.

around-2-go.I-GO can 3-2-crush.Prog

Shá bíighah na’ashkǫ́ǫ́’go yiishjį́į́’ lá.

sun proportionate 1-swim.CI-GO 1-sun.burn.I DISC

Shimá dóó shizhé’é bił dibé dóó tł’ízí ta’nda’díígish nt’éé’.

1-mom and 1-dad 3-with sheep and goats 3-pl.shear.I past

T’áádoo shich’į’ béésh nídiiłts’į́hí

NEG 1-to phone 2-call.R-Í

T’óó tá’ádeesgizii’ ’ííyą́ą́’.

just 3-reflex-wash.P-CONJ 3-eat.P

italic highlight particle_0" aria-label="particle">T’áadoo naanishgóó dah diisháhí Shicheii kojį’ bił ni’ilwod.

before 1-work.(I)GOO start-out 1-walk.NEG grandpa here with 3-2-drive.(I)
listenloadingplaying

Before I could leave for work, my grandfather drove up.

Tó tsíídkáá’ didíkaah.

water charcoal-on start-3-2-put.I.OC
listenloadingplaying

Put the water on the charcoal.

Tł’éédą́ą́’ ni’shéłhaazh.

night-past 1-rest.P

woshóóh

3DO-2dpl-brush/comb.it.I

wołbéézh

3DO-2dpl-boil.it.I

yiidą́

3DO-1dpl-eat.it.I

yiishgish

3DO-1-make.one.cut.in.it.I

yiyíí’aal

3DO-3-chew.it.P

“Chizh ła’ nahílááh”, hałní jíní.

firewood some 2-gather.I 4-say.P 4-say.P
listenloadingplaying

“Gather some firewood”, one said, it was said.