Ła’ ha’nitáhígíí ’éí biihidzóhí 50 entries

’Ana’í bádahóóchįįd.

enemy 3-for-pl-angry.P

’Atiingó ’ayóo séitah hazlįį..

roadway-GÓ a lot sand on it.I

’Azee’ál’į́įdi t’óó tsé’édin ’ájiidzaa.

hospital-at just worse 4-become.NP

’Áshįįh Bii’ Tóógóó náádísdzáago dziłghą́ą́’ hanáádeesh’nah.

Salt.Lake.City-toward again-1-go.F-GO mountain-back again-1-climb.R

’Áłchíní bíighahí Red Bullgi ’ádaat’éhígíí deidlą́ągo shi’diił’á.

children all.sorts Red Bull-at pl-be.NI-ÍGÍÍ pl-3-3-drink.I.GO 1-3-bother.DI

Asdzání ní’jookąąhgo kintahdi nijighá.

woman-NOM Rep-3a-beg.I-GO town-at about-3a-walk.I

Asdzą́ą́ yázhí bichidí doondó’ naalnish da.

woman little 3-car not.even but 3-work.P NEG

Ashkii hooghan gone’ ałhosh.

boy hogan inside 2-sleep.NI

bik’ídadidiidis

pl-3DO-1dpl-wrap.it.around.it.F

bik’ídidíídis

3DO-2-wrap.it.around.it.F

Chidí t’ą́ą́’ nináníłbą́ą́z.

car just 3-1-reparked.R

dazhdooyį́į́ł

pl-3DO-4dpl-eat.it.F

dazhdííłhį́į́’

pl-3DO-4dpl-melt.it.P

deiidą́ą́’

pl-3DO-1dpl-eat.it.P

deitł’ó

pl-3DO-3dpl-weave.it.I

Díí gohwééh doondó’ sido da!

this coffee not.even 3-hot.SPN NEG

Díí jį́ ’áłchíní nááda’ołta’.

this day children again-pl-3-study.R

Grace jooł baa ní’ą́.

Grace ball 3-for 3-give.P.SRO

Ha’át’íí baa ’áłah ’aleeh jiní?

what 3-for meeting 4-say.NI

Ha’át’íísh náádaadi’ní?

what-Q again-pl-3dpl-say.I

hadeidééłbįįd

pl-3DO-3dpl-fill.something.up.with.it.P

hadeishgizh

pl-3DO-3dpl-cut.it.out.P

Hagod neezgaigo chʼééh ’ajiiłhxáazh łeh.

4-knee 3-hurt.P-GO in.vain 4-sleep.NI often

haiilgizh

3DO-1dpl-cut.it.out.P

hanoołchaad

3DO-2dpl-card.it.(as.in.wool).P

Háísh bił nanilnish?

who-Q 3-with 2-work.I

Háísh tsinaa’eeł ’áyiilaa?

who-Q boat 3-3-make.P

jiyą́

3DO-4-eat.it.I

Na’níle’dii kingóó niséyá, naaltsoos t’áadoo niigį́į da.

dismay store-to 1-go.P mail NEG 3-pass-deliver.LPB.P NEG

Nihimásání ha’át’íí lá yinízin?

1dpl-grandmother what LÁ 3-3-want.NI

nijiskáá’

3DO-4-investigate.it.P

nisiilkáá’

3DO-1dpl-investigate.it.P

Níwo’jį’ nídiidááh.

move-to 2-get.up.I

Shiyáázh shaa yógháah le’ nissingo sédá.

my.son 1-for 3-arrive.O hope 3-1-want.CI-GO 1-sit.I

Shizhé'é ’ałah ’aleehgóó ’iiyahígíí shił bééhózin.

1-father meeting-to 3-go.P-ÍGÍÍ 1-with 3-3-know.CI

T’ah nagháíí yę́ędą́ą́’ ’áłchíní nízaadi da’ółta’ nít’ę́ę́’.

still there past children far-at pl-3-read.I past

T’ahádą́ą́’ dah ’ayítł’óh.

before.thus up 3-2-loom.set.I

T’áá hooshch’į’ déshnish.

suddenly 1-start.work.P

T’áá ká ’ooshháásh.

neg 1-go.to.sleep.O

T’áá ká chidí ba’óó’ááł lágo.

NEG car 3-3-borrow.O LÁGO

Tséghahoodzánídi na’ahóóhai ’aleeh ha’níigo yínii’.

Window.Rock-at rodeo gathering 4-say.I-GO 3-1-hear.P

Tł’éédą́ą́’ ’iiłhaazh.

night-past 1-sleep.P

Yadiizíníshą’ haa néelt’e’go nínízin?

can-Q how 3.many.N-GO 2-want.NI

yiidą́ą́’

3DO-1dpl-eat.it.P

yiit’aal

3DO-1dpl-chew.it.P

yik’íididis

3DO-3-wrap.it.around.it.I

Yiską́ągo Na’nízhoozhídi háadish ’adeeshį́į́ł ninízin?

tomorrow Gallup-at where-Q 2-eat.F 2-want.CI

Yílk’idę́ę́’ télii ła’ ’adah náádáałgo yiiltsą́.

hill-from donkey INDEF down 3-return.Prog 3-1du-see.P

Ła’ damóo yę́ędą́ą́’ dah ’iyétł’ónée, k’ad ’ałníí’góó ’eeshtł’óół.

one Sunday past up 3-1-set.P-past now middle-toward 1-weave.Prog

Łééchąą’í ’atsį’ yiyííyą́ą́’ ’adą́ą́dą́ą́’.

dog meat 3-3-eat.P yesterday