An example search has returned 100 entries

A’

listenloadingplaying

[ʔaʔ] sustantivo water

(Spanish) agua

Aanima

listenloadingplaying

[ʔa:.’ni.ma] sustantivo person (human being)

(Spanish) persona (ser humano)

Example: Uxhchil/xaol

Ab’i’m

listenloadingplaying

[ʔa.’ɓiʔm ] verbo transitivo listen to

(Spanish) escuchar

Achi’m

listenloadingplaying

[ʔa.’t͡ʃiʔm] verbo intransitivo swim

(Spanish) nadar

Example: nu’x

Acho’m

listenloadingplaying

[ʔa.’t͡ʃoʔm] verbo transitivo count

(Spanish) contar (1, 2, 3...)

Alel

listenloadingplaying

[ʔa.lel] verbo transitivo say

(Spanish) decir

Amlika yan naj un mu’k’ul

listenloadingplaying

[ʔam.’li.ka jan nax un ’muʔ.k’ul] frase bad weather sky

(Spanish) cielo de mal tiempo

Anab’

listenloadingplaying

[ʔa.’nap’] adjetivo sister

(Spanish) hermana

Axh

listenloadingplaying

[ʔaʃ ] pronombre you (singular)

(Spanish) tú / vos / usted (singular)

B’ey

listenloadingplaying

[ɓej] sustantivo path

(Spanish) camino

B’ii

listenloadingplaying

[ɓi:] sustantivo name

(Spanish) nombre

B’iil Kuen

[ɓi:l kuʔen] scarce

(Spanish) escaso-

Example: B’iil kuxhtu’

B’il ko’xhtu’

[ɓil ’koʔʃ.tu] a little more

(Spanish) otro poco-

B’itzanal

[ɓi.’t͡sa.nal ] sustantivo singer at religious ceremony

(Spanish) Cantor

B’itzchil

listenloadingplaying

[ɓit͡s.t͡ʃil ] verbo transitivo sing

(Spanish) cantar

Example: B’itza’m

Ch’i’x

listenloadingplaying

[t͡ʃ’iʔʂ ] sustantivo thorn

(Spanish) espina

Cheel

listenloadingplaying

[t͡ʃe:l ] adverbio de tiempo today

(Spanish) hoy

Chi’b’ichil

listenloadingplaying

[’t͡ʃiʔ.ɓi.t͡ʃil ] verbo intransitivo be happy

(Spanish) ser feliz

Chi’om

listenloadingplaying

[t͡ʃiʔ.om] verbo transitivo bite

(Spanish) morder

Example: Chi’o’m

Chib’

listenloadingplaying

[t͡ʃiɓ] sustantivo meat

(Spanish) carne

Elachajil

[ʔe.’la.t͡ʃa.jil] even

(Spanish) parejo-

Example: eelachitu’

I’b’oy

listenloadingplaying

[’ʔiʔ.ɓoj ] sustantivo armadillo

(Spanish) armadillo

Ijvil

listenloadingplaying

[ʔixvil] sustantivo rope

(Spanish) lazo

In

listenloadingplaying

[ʔin ] pronombre I

(Spanish) yo

Itz’pichil

listenloadingplaying

[ʔit͡s’.’pi.t͡ʃil ] verbo intransitivo give birth

(Spanish) dar a luz

Example: B’a’xichil/ala’m

Ivijle’

[ʔi.’vix.leʔ ] verbo To decorate

(Spanish) Adornarlo

Example: vejb’al/ivijle’

Ixoj

listenloadingplaying

[ʔi.ʂox ] sustantivo female

(Spanish) hembra

Example: tux

Ixoj

[ʔi.ʂoj] sustantivo woman

(Spanish) mujer

Ixviiak

listenloadingplaying

[iʂ.’vi:.akh] sustantivo girl

(Spanish) chica

Example: Xvuak

Jank’al u vatz amlika tx’ava’.

[xan.’k’al u vat͡s am.’li.ka ’t͡ʂa.vaʔ] everyone

(Spanish) todo el mundo

Example: kajayil ivatz tx’ava’

Junlaval

listenloadingplaying

[xun.’la.val] número eleven

(Spanish) once

Jununil ko’xhtu

listenloadingplaying

[xu.’nu.nil ’koʔʃ.tu ] pronombre interrogativo some

(Spanish) algunos

Example: Jununil/jolol

Jutzin u tx’i’ eet

listenloadingplaying

[xu.’t͡sin u t͡ʂ’iʔ e:t ] frase yesterday the dog ran

(Spanish) ayer el perro corrió

Example: kat ooje’l u tx’i’ e’te

K’a’nanchil

listenloadingplaying

[k’aʔ.’nan.t͡ʃil ] verbo intransitivo be angry

(Spanish) estar enojado

Example: Ilchil Vi’/k’a’nal

K’ulanal

[’k’u.la.nal ] sustantivo tablet where women grind food for feasting

(Spanish) molendera (tabla donde se pone piedra de moler)

Example: Che’nb’al

Ka’pajul

[kaʔ.pa.xul] twice

(Spanish) dos veces-

Example: ka’puul

Kajal

listenloadingplaying

[’ka.xal] sustantivo blood

(Spanish) sangre

Kajayil

listenloadingplaying

[ka.’xa.jil ] sustantivo relacional all

(Spanish) todos

Example: kaqa’yil

Kamchil

listenloadingplaying

[kam.t͡ʃil] verbo intransitivo die

(Spanish) morir

Kaxhlan

[’kaʃ.lan ] sustantivo non-indigenous woman

(Spanish) Ladina

Example: mu’s

Ko’xtene

listenloadingplaying

[’koʂ.te.ne ] adverbio de tiempo long ago

(Spanish) hace mucho tiempo

Example: na’y tzaan

Lankin

listenloadingplaying

[’lan.kin] adjetivo long

(Spanish) largo

Example: nim toj

Laval

listenloadingplaying

[la.val] número ten

(Spanish) diez

Laval itoxk’al

listenloadingplaying

[la.’val. i.’toʂ.k’al] número fifty

(Spanish) cincuenta

Ma’l ku’en

[maʔl kuʔen] only, unique

(Spanish) único-

Example: ta’n xhte

Motxchil

listenloadingplaying

[mot͡ʂ.t͡ʃil] verbo transitivo dig

(Spanish) cavar

Niko’xhma’j

[ni.koʔʃ.maʔj] anyone, no one

(Spanish) ninguno-

Example: nikuxh uma’j/mij va’j

Nim

listenloadingplaying

[nim] adjetivo big

(Spanish) grande

Nuk’u

[’nu.k’u ] sustantivo Meeting

(Spanish) Junta, reunión

Pach

listenloadingplaying

[pat͡ʃ ] sustantivo Ranch

(Spanish) Rancho

Peq’xichil

listenloadingplaying

[’peƓ.ʂi.t͡ʃil ] verbo transitivo spill

(Spanish) derramarse

Po’tisa’m

listenloadingplaying

[poʔ.ti.’saʔm] sustantivo story

(Spanish) cuento

Q’ane’v

listenloadingplaying

[’Ɠa.neʔv] sustantivo fat (n.)

(Spanish) grasa del cuerpo

Example: Ner

Q’ej

listenloadingplaying

[Ɠex] adjetivo black

(Spanish) negro

Q’ejal

listenloadingplaying

[’Ɠe.xal ] adverbio de tiempo tomorrow

(Spanish) mañana

Example: Qaleen

Q’esala

listenloadingplaying

[’Ɠe.sa.la ] sustantivo chief

(Spanish) jefe

Example: Q’esal

Q’esla nan

listenloadingplaying

[Ɠes.la nan] Adjetivo de sustantivo father’s mother

(Spanish) abuela paterna

Example: Q’esla Txutx/na’

Q’esla nan

listenloadingplaying

[Ɠes.la nan] Adjetivo de sustantivo mother’s mother

(Spanish) abuela materna

Example: Q’esla Txutx/na’

Q’ii

listenloadingplaying

[Ɠi:] sustantivo generalmente no poseido sun

(Spanish) sol

Q’u aanima

listenloadingplaying

[Ɠu a:.’ni.ma] sustantivo people

(Spanish) personas

Example: Tenam/Unq’a uxhchil.

q’u vinaj vet yatz’on u b’alam

listenloadingplaying

[Ɠu ’vi.nax ] frase men killed the jaguar

(Spanish) hombres mataron el jaguar

Example: unq’a naj kat yatz’on u b’alam

Qi’unal

[’qiʔ.u.nal ] sustantivo fertility massager

(Spanish) Sobadora

Example: Qi’unaal

Qul

listenloadingplaying

[qul] sustantivo neck

(Spanish) cuello

Saach

listenloadingplaying

[sa:t͡ʃ ] verbo transitivo play

(Spanish) jugar

Saach

[sa:t͡ʃ’ ] verbo transitivo To play (iv)

(Spanish) Jugar

Saanaab’

listenloadingplaying

[sa:.’na:ɓ] sustantivo sand (of a river)

(Spanish) arena de río

Sete’r

listenloadingplaying

[se.’teʔr] adjetivo round

(Spanish) redondo / circular

Example: setel

Si ka’b’il

[si.’kaʔ.ɓil] both

(Spanish) ambos, los dos-

Example: ka’b’il/s-ka’b’il

si kajayil

[si ’ka.xa.jil] total

(Spanish) en total-

Example: tachul kajayil

Sutz’

listenloadingplaying

[sut͡s’] sustantivo generalmente no poseido cloud

(Spanish) nube

Example: Suutz’

T’el

listenloadingplaying

[t’el ] sustantivo chicken

(Spanish) pollo

Example: Ak’atx/kaxhan

Tal Nitxa’

listenloadingplaying

[tal ’ni.t͡saʔ] sustantivo de sustantivo boy

(Spanish) niño

Taq’ txa’

listenloadingplaying

[’taƓ t͡ʂaʔ] sustantivo de sustantivo guts

(Spanish) agallas / intestinos

Tat

listenloadingplaying

[tath] adjetivo father’s younger brother

(Spanish) tio (el hermano menor de su padre)

Example: Pap/tch’oj

Tatimb’al Txa’xamal

[ta.’tim.ɓal ] sustantivo Incense burner

(Spanish) incensario (recipiente para quemar incienso)

Tatin Xoval

listenloadingplaying

[ta.’tin ʂoʔ.’val] verbo de sustantivo fear (v)

(Spanish) tener miedo (v)

Tenam

listenloadingplaying

[te.’nam ] sustantivo town

(Spanish) Pueblo

Tixoj

listenloadingplaying

[ti.ʂox] sustantivo inalienable wife

(Spanish) esposa

Example: Ixqel

Tx’a’om

listenloadingplaying

[t͡ʂaʔ.om] verbo transitivo eat

(Spanish) comer

Tx’aja’m

[’t͡ʂ’a.xaʔm ] sustantivo Offering

(Spanish) Ofrenda

tx’ajam

listenloadingplaying

[t͡ʂa.xam ] sustantivo Cultural heritage

(Spanish) herencia

Example: Vaatzil/tx’aqa’m

Tx’aoom

listenloadingplaying

[t͡ʂ’a.o:m] verbo transitivo wash

(Spanish) lavar

Example: Tx’aao’m

Tx’umil

listenloadingplaying

[t͡ʂ’u.mil] sustantivo generalmente no poseido star

(Spanish) estrella

Txakb’aa’

listenloadingplaying

[t͡ʂak.’ɓa:ʔ] verbo intransitivo stand

(Spanish) estar de pie

Example: Txakb’a’/txake’vchil

Tz’a’l

listenloadingplaying

[t͡s’aʔl] adjetivo hot

(Spanish) caliente

Tz’aka

[’t͡s’a.ka ] verbo To cure

(Spanish) Curarlo

Tz’il

listenloadingplaying

[t͡s’il] adjetivo dirty

(Spanish) sucio

Tz’iso’m

listenloadingplaying

[t͡s’i.soʔm] verbo transitivo sew

(Spanish) coser

Tzok’b’al

listenloadingplaying

[’t͡sok’.ɓal] sustantivo knife

(Spanish) cuchillo

Ulchil

listenloadingplaying

[ʔul.t͡ʃil] verbo intransitivo come

(Spanish) venir

Vaaxajil

listenloadingplaying

[va:.ʂa.xil] número eight

(Spanish) ocho

Example: vajxaqil

Vatz amlika Tx’ava’

listenloadingplaying

[vat͡s am.’li.ka ’t͡ʂ’a.vaʔ ] sustantivo world

(Spanish) Mundo

Example: Vatz tx’ava’

Vi’

listenloadingplaying

[viʔ] sustantivo head

(Spanish) cabeza

Vi’ Kamnaj

listenloadingplaying

[viʔ ’kam.nax ] sustantivo Cemetery

(Spanish) Cementerio, camposanto

Vitz

listenloadingplaying

[vit͡s] sustantivo mountain

(Spanish) cerro

Yatz’b’al Vakaxh

listenloadingplaying

[jat͡s’.ɓal va.’kaʃ ] sustantivo Slaughterhouse

(Spanish) Rastro, donde se mata animales

Example: yatz’b’al txokop

Ye’ksa jutzin u tx’i’ q’ejal

listenloadingplaying

[’jeʔk.sa xu.’t͡sin u t͡ʂ’iʔ ’Ɠe.xal ] frase tomorrow the dog will not run

(Spanish) mañana el perro no correrá

Example: ye’l u tx’i’ la ooje’l qaleen

Ye’ktee

listenloadingplaying

[jeʔk.te:] frase dull

(Spanish) sin filo

Example: Ye’l tee

Yoxh

[joʃ ] sustantivo rattle

(Spanish) Sonaja, chinchín

Example: yotch

Yuq’pichil

listenloadingplaying

[’juƓ.pi.t͡ʃil ] verbo intransitivo jump

(Spanish) saltar

Example: Yujpichil